خلاصه سخن اين كه اسلام كه آيين جهانى است و تا روز رستاخيز بايد جهان را اداره كند حتماً در عظيم ترين و اساسى ترين مسأله به نام حكومت اسلامى روشن گريهاى گسترده داشته باشد.

شيوه حكومت در سخن پيامبر

سخنان حكيمانه از پيامبر (صلى الله عليه وآله) نقل شده است روشنگر تنصيصى بودن مقام امامت از روز نخست مى باشد.

ابن هشام مى نويسد: پيامبر گرامى (صلى الله عليه وآله) در موسم حج قبيله «بنى عامر» را به اسلام دعوت كرد رئيس آنان گفت:

«أرأيت إن نحن بايعناك على أمرك ثمّ أظهرك اللّه على من خالفك أيكون لنا الأمر من بعدك؟».

«آيا چه نظر مى دهى اگر ما با تو بيعت كرديم خدا تو را بر مخالفان پيروز كرد، آيا پس از تو، ما سهمى در كار تو خواهيم داشت؟».

پيامبر در پاسخ فرمود:

«الأمر إلى اللّه يضعه حيث يشاء».[١]

«كار مربوط به خداست هر كجا بخواهد آن را قرار مى دهد».

رئيس بنى عامر رسالت پيامبر را يك حكومت بشرى فكرمى كرد ولذا انتظار داشت در برابر كمك به پيامبر، سهمى در آن داشته باشد، پيامبر دست رد بر سينه او زد، و امر حكومت را مربوط به خدا دانست كه بايد او تعيين كند، اگر به راستى زمام حكومت در دست امت اسلامى يا اهل حل و عقد يا ديگران

[١] سيره ابن هشام:٢/٤٢٤.