منشور جاويد - سبحانى، شیخ جعفر - الصفحة ٢١١
نيستند بلكه پيوند دوستى آنان باقى مى ماند.
زيرا علت از هم گسستن پيوند دوستى گنهكاران و دشمن شدن آنان نسبت به يكديگر، اين است كه دوستى آنان در اين جهان مايه گمراهى يكديگر بوده، بر عكس دوستى افراد پرهيزكار نه تنها مايه گمراهى نبوده بلكه مايه راهنمايى و وسيله موفقيت همديگر محسوب مى شده، با توجه به اين اصل، مى توان گفت كه هدف آيه نه تنها بيان دشمن نبودن افراد پرهيزكار نسبت به يكديگر است بلكه اشاره به بقاى پيوند دوستى اين گروه نيز مى باشد.
خلاصه همان طور كه نمى توان ظاهر جمله (ولا خلّة) را گرفت و گفت در روز بازپسين پيوند دوستى تمام افراد اعم از پرهيزكار و غير آنان از هم گسسته مى شود، زيرا آيه ديگر به بقاى برخى از پيوندها تصريح و يا اشاره مى كند، همچنين نمى توان جمله (ولا شفاعة) را گواه بر نفى مطلق شفاعت گرفت، زيرا برخى از آيات، شفاعت را تحت شرايطى امضا و تصحيح مى كنند.
ثالثاً: مقصود از انفاق در آيه همان اداى زكات است و در اهميت اين فريضه همين كافى است كه ذيل آيه كسانى را كه از دادن «زكات» خوددارى مى كنند كافر خوانده، مى گويد:
(وَالكافِرُونَ هُمُ الظّالِمُونَ) .
«افراد كافر ستمگرانند».
هم چنانكه در آيه مربوط به فريضه حج چنين مى فرمايد:
(...وَمَنْ كَفَرَفَإِنَّ اللّهَ غَنِىٌّ عَنِ الْعالَمينَ) .[١]
«هر كس كفر بورزد خداوند از همه جهانيان بى نياز است».
[١] آل عمران/٩٧.