الهى را داده است. اما به معناى آن نيست كه آرمانى براى انسانها ندارد. ما محكوم و اسير زندان طبيعتيم و در چارچوب قوانين طبيعت حركت مى‌كنيم، اما آيا در اين چارچوب كه ما حركت مى‌كنيم، هدفى در مقابل ما نگذاشته‌اند كه بگويند بايد به اين سمت حركت بكنيد؟ آرمانگرايى در اسلام و گرايش به سمت قله‌ها و اوجها و آرمانها يك چيز قطعى و حتمى است.» در جهان‌بينى توحيدى، محوريت خدا در قانون و ولايت و رهبرى هرگز نفى‌كننده نقش و اراده انسانى نيست، بلكه اهداف و مقاصد بزرگ حكومت دينى مانند عدالت اجتماعى جز با پذيرش و مشاركت و تلاش همراه با اراده عموم مردم، تحقق پيدا نمى‌كند. از اين بالاتر، در فرهنگ قرآن ارسال رسل و انزال كتب آسمانى مقدمه قيام مردمى براى ايجاد عدالت اجتماعى و قسط است.
لقد ارسلنا رسلنا با لبينات و انزلنا معهم الكتاب و الميزان ليقوم الناس بالقسط. (حديد/ ٢٥)
آيةاللَّه خامنه‌اى با اذعان به نقش انسان بر اساس اعتقادات اسلامى و اعتماد و تكيه رهبرى به اراده انسان‌ها با قاطعيت مى‌فرمايد:
من به نقش انسان و اراده و قدرت انسانى، ايمان زيادى دارم. اين جزو اصول فكرى ماست كه در طول دوران انقلاب و در بررسى مسايل اسلامى به آن رسيده‌ايم و آن را در عمل اجرا كرده‌ايم و آثار و نتايجش را هم ديده‌ايم. ايمان به اراده انسانى و در كنار آن اعتقاد و ايمان و اطمينان به كمك الهى باعث مى‌شود كه بزرگ‌ترين مشكلات به آسانى حل شوند. با اين ديد من نسبت به آينده انقلاب و كشور و نظام خوش بين‌ام و اين خوشبينى را با قوت تمام حفظ كرده‌ام و امروز به اندازه يك ذره احساس بد بينى و ضعف نمى‌كنم «٢» و در بيان كوتاه و در عين حال گويايى مى‌فرمايد:
اراده انسان مؤمن بر هرگونه سلاح و تجهيزاتى تفوق دارد. «٣» و در افقى بزرگتر و فراگيرتر مى‌فرمايد:
براى يك كشور نيروى انسانى همه چيز است ما اگر نيروى انسانى نداشته باشيم هيچ چيزى نداريم. «٤» انسان به اقتضاء روح الهى كه در او دميده شده داراى روح و حقيقتى نامتناهى است و همواره كمال مطلق را مى‌طلبد و در بينش و گرايش مطلق خواه است و حركت و جهت‌گيرى زندگى خويش رادر هر جهت قرار دهد هرگز متوقف نمى‌گردد و بديهى است كه جز با پيوند و