سياسى حاكم بين اين كشورها كه در گذشته توسط انگليسى‌ها برنامه‌ريزى شده تا كنون جنگهايى را در بين اين كشورها به وجود آورده است.
منطقه مورد بحث به لحاظ اقتصادى، مهم‌ترين منبع سوخت يعنى ذخاير عظيم نفت و گاز را در خود جاى داده است كه قريب يكصد سال است دنياى صنعتى به عناوين مختلف به غارت آن مشغولند و تمام حركتهاى اخير نظام سلطه استكبارى دنيا در جهت تداوم اين چپاول اقتصادى است.
در هر حال عليرغم همه ضعفهايى كه در اين نقطه مهم جهان وجود دارد، حضور فرهنگ غنى اسلام و انقلاب اسلامى ايران و بيدارى سياسى مسلمانان آن مى‌تواند تكيه‌گاهى مطمئن براى رشد و توسعه و ناكامى دشمنان در ابعاد گوناگون باشد.
به تعبير مقام معظم رهبرى [امروز] اسلام و قرآن به رغم تفاوتهاى تاريخى، جغرافيايى و سياسى ملتهاى مسلمان، از آنها پيكره واحده امت اسلامى را پديد آورد و اختلافها و كشمكشها تنها غبارهايى بر چهره اين حقيقت است. غبارهايى كه با زلال حكمت، خردمندى و بردبارى قابل رفع است. «١» ٣. درياى خزر درياى خزر (كاسپين) بزرگ‌ترين درياچه جهان است كه طول اين درياچه از شمال به جنوب ١٢٠٤ كيلومتر و عرض متوسط آن ٣٢٠ كيلومتر و خط ساحلى‌اش حدود ٦٥٠٠ كيلومتر و مساحت آن ٥/ ٣٧٦ هزار كيلومتر مربع است. عمق اين درياچه در بخش شمالى حدود ٢٥ متر، در بخش ميانى حدود ٧٨٨ و در بخش شمالى به طور متوسط حدود ١٠٢٥ متر مى‌باشد. «٢» حجم آب درياى خزر حدود ٧٦٠٠ ميليارد متر مكعب است. «٣» اين دريا در مرز بين آسيا و اروپا، در شمال ايران و در محل تلاقى آسياى مركزى، قفقاز و ايران، واقع شده و سواحل غربى آن، حد شرقى قفقاز را تشكيل مى‌دهد. كشورهاى ايران، روسيه آذربايجان، قزاقستان و تركمنستان پنج كشور ساحلى اين درياچه به حساب مى‌آيند.
بواسطه همين موقعيت خاص جغرافيايى، زمينه اثر گذارى بر ديگر مناطق بيرونى و پيرامونى آن بسيار مى‌باشد. درياى خزر در مقطعى از تاريخ به علت قرار گرفتن در مسير جاده ابريشم براى ارتباطات و تجارت بين شرق و غرب موقعيت حياتى و جهانى داشته است.