مقام معظم رهبرى ميدان ديپلماسى را صحنه تعامل و هماوردى براى تأمين منافع ملى با تكيه بر مؤلفه‌هاى قدرت ملى مى‌دانند و معتقدند كه در مسائل سياست خارجى، جهت‌گيرى اسلامى بايد حفظ شود و گستاخى و شجاعت در مقابل تهديدهاى دشمنان و قدرت‌هاى بزرگ و نيز حاكميت عقل و منطق بر تصميم‌گيرى‌ها و حركات، مورد توجه قرار بگيرد؛ لذا خطاب به سفرا و نمايندگان سياسى نظام مى‌فرمايند:
در سياست خارجى بايد با شناخت صحيح سرمايه‌ها و قدرت كشور، از آنها بيشترين استفاده براى تأمين منافع كشور و ملت انجام گيرد. (٢٤/ ١٢/ ٨٤)
ايشان همچنين ايمان و خود باورى، هوشمندى و شجاعت، تحرك و امانت، ابتكار و نوآورى در چارچوب اصول و اهداف را از ويژگى‌هاى اصلى ديپلمات‌هاى نظام جمهورى اسلامى دانسته و تأكيد مى‌كنند:
نماينده جمهورى اسلامى ايران در خارج از كشور، بايد ضمن تأمين منافع ملى، نماينده واقعى نظام اسلامى و عزت، ايستادگى و تدبير ملت ايران باشد. (همان)
ايشان اعتماد به نفس، در نظر داشتن اهداف نظام اسلامى و آگاهى از واقعيت‌ها و حقايق داخل كشور را از جمله لوازم موفقيت نمايندگان جمهورى اسلامى ايران در خارج از كشور بر شمرده و با اشاره به تلاش تبليغاتى گسترده دشمن براى وارونه جلوه دادن مسائل ايران خاطر نشان مى‌كنند:
آگاهى از حقايق داخلى مى‌تواند سفيران نظام اسلامى را در عرصه بين الملل اقتدار و عزت بخشد. سفيران نظام اسلامى نمايندگان نظام، دولت و ملت ايرانند و بايد با استفاده از زمينه و امكانات مساعد موجود، براى تأمين كامل منافع ايران اسلامى به تلاش‌هاى مجدانه خود ادامه دهند. (٢٥/ ٥/ ٧٨)
ايشان با توجه به تحولات در حال تغيير و سريع دنيا بر لزوم وجود سيستم ارزيابى فعال و دقيق در وزارت خارجه به منظور بررسى روابط دو جانبه و موقعيت بين المللى تأكيد كرده و مى‌فرمايند:
سفيران بايد بدور از هرگونه انفعال، با حداكثر تحرك و تأثير گذارى در محل مأموريت، مواضع و نظرات جمهورى اسلامى را به صورت استدلالى و منطقى تبيين كنند. (٢٩/ ٥/ ٨٢)