ترجمه خصال شيخ صدوق - مدرس گيلاني، مرتضي - الصفحة ٥٨ - (٢٠٥) دو منشى كه دو منش بار آورد
در حق متبوعان خود است مثلا مدعى شود خدا جهان را به اختيار پيشوايان نهاده و ايشان هر چه خواهند مىتوانند از مرگ و زندگى.
ترجمه
(٢٠٣) كينهتوز با مردان خود را به يكى از دو منش گرفتار سازد
- امير المؤمنين على به فرزندان خود گفتى: «اى فرزندان حذر كنيد از كينهتوزى با مردمان. زيرا ايشان دو گروهاند.
خردمندى كه با شما فريب مىورزد تا گرفتار گرديد يا سبك مغزيست كه در دم بىپروا به شما پاسخ دهد. گفتار نر است و پاسخ آن ماده چون فراهم شوند ناگزير نتيجههايى دهد. آنگاه اين دو بيت را خواند: آبروى كسى سالم ماند كه از پاسخ فرومايگان دورى كند. آنكه با سفلگان مدارا كند راه درست رفته. آنكه مردان درست را بزرگ شمارد او را بزرگ دانند. و آن كس كه مردان درستكار را خوار سازد بزرگ نخواهد بود بلكه خوار گردد. چنان كه از ديوان منسوب به حضرت على برآيد اين دو بيت از اشعار اوست.
ترجمه
(٢٠٤) آدمى پير گردد اما دو چيز از او جوان ماند
- پيامبر گفته: «فرزند آدم چون پير گردد دو چيز از او جوان ماند: آز بر خواسته و حرص بر زندگى. انس پور مالك گفته: پيامبر مىگفت: «نابود مىشود يا پير مىگردد فرزند آدم و در وى دو منش ماند: آز و آرزو».
ترجمه
(٢٠٥) دو منشى كه دو منش بار آورد
- پيامبر گفته: «گرايش به جهان اندوه و گرفتگى بار آورد و زهد در آن آسايش دل و تن افزايد».