ترجمه اصول کافي شيخ کليني - کمرهاي، شيخ محمد باقر - الصفحة ٧٩١
من در كتاب رموز الشهاده كه با ترجمه كامل نفس المهموم چاپ شده است در اين موضوع توضيحات قابل توجهى دادهام.
پس از توجه به اين مقدمه، حقيقت مطالب اين باب كافى و اخبار مندرجه در آن خوب روشن است. البته امام معصوم در زندگانى خود مقام بزرگترين مصلح عصر خويش را دارد، و هميشه در جبهه مبارزه براى حق كه در هر دورى به طورى است انجام وظيفه جهاد مقدسى را به عهده دارد و در روش مقدس خود بينا است، و بر حسب مصلحت انديشى موقعى مىرسد كه داوطلب فداكارى و جانبازى در راه حق مىشود و خود را تسليم پروردگار مىنمايد، اين عمل از بزرگترين مقامات شهامت و مردانگى و درك سعادت است، و به هيچ وجه با القاء در تهلكه و اعانت بر نفس مناسبتى ندارد، بلكه درست در نقطه مقابل آن قرار دارد و در صورتى كه امام مىداند در اين موقع و در اين قدمى كه بر مىدارد وظيفه جانبازى خود را كه وقت آن رسيده است انجام مىدهد، اين خود دليل بر بزرگترين روح پاك و آماده براى فداكارى است نه اين كه مايه خردهگيرى و انتقاد باشد.
اين همان معناى حقيقى (موتوا قبل ان تموتوا) است كه شخص راه حق را تشخيص دهد و دانسته و فهميده در اين راه جان بدهد، و اين عنوانى كه مرحوم كلينى (ره) براى اين باب انتخاب كرده بسيار بليغ و شيوا و قابل تحسين است كه مىگويد:
امام مىداند چه وقت جان مىدهد و مرگش هم به اختيار او است، يعنى خودش با رضا و رغبت گام در آستان مرگ سعادتمندى مىگذارد و وظيفه مقدس جانبازى و فداكارى را با كمال مردانگى انجام مىدهد.
عجب در اين است كه اساتيد فن از اين حقيقت روشن چشم پوشيده و در جواب اين اعتراضات عوامانه كه: چرا على (ع) دانسته و فهميده خود را تسليم ضربت ابن ملجم كرده، يا امام حسين (ع) به كربلا رفته و ... گيج