مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٨٨ - کتابسوزی ایران و مصر
به طریق اولی تألیفات و تصنیفات دیگران را معدوم میکردند. این ممنوعیت یا مکروهیت اولًا مربوط به احادیث نبوی بوده نه چیز دیگر؛ ثانیاً در میان عامه بوده و شیعه هرگز چنین روشی درباره حدیث نداشته است، و به هرحال ربطی به مسأله مخالفت با کتاب و نوشته ندارد.
جرجی زیدان در تاریخ تمدن اسلام و دکتر ذبیح اللَّه صفا در تاریخ علوم عقلی در اسلام سخنی در این زمینه دارند که دریغ است نقل و نقد نشود. دکتر صفا مینویسد:
«اعتقاد عرب، مانند اعتقاد همه مسلمانان آن بود که «انّ الاسلامَ یهْدِمُ ماقَبْلَه» (اسلام ماقبل خود را منهدم میسازد) و به همین سبب در اذهان مسلمین چنین رسوخ کرده بود که جز به قرآن به چیزی نظر نکنند زیرا قرآن ناسخ همه کتب و اسلام ناسخ همه ادیان است. پیشوایان شرع مبین هم مطالعه هر کتاب و حتی هر کتاب دینی را غیر از قرآن ممنوع داشته بودند.
گویند روزی پیغمبر صلی الله علیه و آله در دست عمر ورقهای از تورات مشاهده کرد و چنان غضبناک شد که آثار غضب بر چهره او آشکار گردید، و آنگاه گفت:
«الَمْ اتِکمْ بِها بَیضاءَ نَقِیةً وَاللَّهِ لَوْ کانَ موسی حَیاً ماوَسِعَهُ الّااتِّباعی» (آیا شریعتی درخشان و پاکیزه برای شما نیاوردم؟ به خدا سوگند اگر موسی خود زنده میبود راهی جز پیروی از من نداشت). و نیز به همین سبب بود که پیغمبر فرمود:«لا تُصَدِّقوا اهْلَ الْکتابِ وَ لاتُکذِّبوهُمْ وَ قولوا امَنّا بِالَّذی انْزِلَ عَلَینا وَ انْزِلَ الَیکمْ وَ الهُنا وَ الهُکمْ واحِدٌ». (اهل کتاب را در آنچه به نام دین میگویند نه تصدیق کنید و نه تکذیب. بگویید به آنچه بر ما فرود آمده و آنچه به سوی شما آمده (نه آنچه از پیش خود ساختهاید) ایمان داریم، معبود ما و شما یکی است).
از جمله احادیث معروف در این عهد این بود که:«کتابُ اللَّهِ فیهِ خَبَرُ ماقَبْلَکمْ وَ نَبَأُ ما بَعْدَکمْ وَ حُکمُ ما بَینَکمْ» (در کتاب خدا حکایت گذشتگان پیش و پیشگویی آینده شما و قانون حاکم میان شما هست). نطق قرآن کریم به این حقیقت که «وَلارَطْبٍ وَلایابِسٍ الّا فی کتابٍ مُبینٍ» (تر و یا خشکی نیست مگر آنکه در کتابی روشن وجود دارد) طبعاً مایه تحکیم چنین عقیدتی میشد و نتیجه این اعتقاد، اکتفا به قرآن و احادیث و