مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٢٢٩ - معبود یا محراب عبادت
یعنی روآوردن به سوی نور هنگام پرستش اهورامزدا به هیچ وجه به یکتاپرستی آنها خللی وارد نمیسازد، کمااینکه پیروان سایر مذاهب نیز در حین خواندن نماز رو به سوی قبله میکنند و کسی آنها را بدین سبب خاک پرست یا خاج پرست نمیخواند و نمیداند.»
آقای موبد اردشیر آذرگشسب، سپس ضمن اینکه از آتش به عنوان عنصر مقدس یا عنصر شریف یاد میکند، به ذکر فواید آتش که بر همه روشن است میپردازد و آنگاه میگوید:
«در هرحال همه این پیشرفتها برای انسان اولیه تنها با کمک آتش سرخ و سوزان میسر گردیده بود، و در این صورت او حق داشت که برای آن ارزش و احترامی زیاد قائل شود و آن را یک پیک آسمانی بداند که برای کمک او از آسمانها به زمین فرود آمده است، و برای آن معابد بسازد و یا آن را در اجاق خانه خود پیوسته مشتعل نگه دارد و مانع ازبین رفتن وخاموشی آن گردد.» [١]
در جواب آقای موبد اردشیر آذرگشسب عرض میکنیم که آری خداوند متعال نورالانوار است، اما نه به این معنی که ما اشیاء را به دو قسم تقسیم کنیم: نورها و ظلمتها، و خداوند را تنها نور آن نورها بدانیم نه نور ظلمتها. خداوند نورالانوار است به معنی اینکه هستی مساوی نور است و ظلمت مساوی عدم، پس خداوند نور همه چیز است:«اللَّهُ نورُالسَّمواتِ وَالْارْضِ» [٢]. در این جهت نور حسی از قبیل آتش و آفتاب و چراغ با سنگ و کلوخ تفاوت نمیکند. چنین نیست که اگر رو به سوی آتش کنیم به سوی خدا روآوردهایم و اگر رو به سوی خاک کنیم رو به سوی نورالانوار نیاوردهایم.
ایشان میگویند:
«زردشتیان به وسیله نور با خدای خود راز و نیاز مینمایند.»
من میگویم: ولی یکتاپرستی این است که انسان آنگاه که رو به سوی خدا میآورد، هیچ چیز را وسیله و واسطه روآوردن قرار ندهد:«وَ اذا سأَلَک عِبادی عَنّی
[١]. مجله «هوخت»، سال هشتم، شماره ٢، ص ٢٩، اردیبهشت ٤٨.[٢]. نور/ ٣٥.