مجموعه آثار ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٣٠ - فقه و فقاهت
شرافت را برای خود نگهداری کردهاند. شهید سه پسر دارد که هر سه از علما و فقها بودهاند، همچنانکه همسرشام علی و دخترشام الحسن نیز فقیهه بودهاند و شهید زنان را در پارهای از مسائل فقهی به این دو بانوی فاضله ارجاع میکرده است. در کتاب ریحانة الادب مینویسد: «بعضی از بزرگان، فاطمه دختر شهید را «شیخه» و «ست المشایخ» یعنی سیدة المشایخ لقب دادهاند».
١٨. فاضل مقداد. اهل سیور است که از قراء حلّه است. از شاگردان مبرز شهید اول است. کتاب معروف او در فقه که چاپ شده و در دست است و از او نقل میشود کتاب کنزالعرفان است. این کتاب آیات الاحکام است؛ یعنی در این کتاب آن سلسله از آیات کریمه قرآن که از آنها مسائل فقهیه استنباط میشود و در فقه مطرح میگردد تفسیر شده و به سبک فقهی به آنها استدلال شده است. در شیعه و سنی کتابهای زیادی در آیات الاحکام نوشته شده است و کنزالعرفان فاضل مقداد بهترین و یا از بهترین آنهاست. فاضل مقداد در سال ٨٢٦ وفات کرده است. علیهذا او از علمای قرن نهم هجری محسوب میشود.
١٩. جمال السالکین ابوالعباس احمد بن فهد حلی اسدی. در سال ٧٥٧ متولد شده و در سال ٨٤١ وفات یافته است. در طبقه شاگردان شهید اول و فخرالمحققین است.
مشایخ حدیث او فاضل مقداد سابق الذکر و شیخ علی بن الخازن فقیه و شیخ بهاء الدین علی بن عبد الکریم است [١]. علی الظاهر اساتید فقهی او نیز همینها هستند. ابن فهد تألیفات فقهی معتبری دارد از قبیل المهذب البارع که شرح مختصرالنافع محقق حلی است، و شرح ارشاد علامه به نام المقتصر و شرح الفیه شهید اول. شهرت بیشتر ابن فهد در اخلاق و سیر و سلوک است. کتاب مشهور او در این زمینه عدة الداعی است.
٢٠. شیخ علی بن هلال جزائری. زاهد و متقی و جامع المعقول والمنقول بوده است.
استاد روایتش ابن فهد حلی است و بعید نیست که استاد فقه وی نیز همو باشد.
میگویند در عصر خودش شیخ الاسلام و رئیس شیعه بوده است. محقق کرکی شاگرد او بوده و او را به صفت فقاهت و شیخ الاسلامی ستوده است. ابن ابی جمهور احسایی نیز فقه را نزد او تحصیل کرده است.
[١]. الکنی و الالقاب.