روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٠٧ - ترجمه

نيافت تو را بى‌پدر با خود گرفت.

و يافت تو را گمره،ره نمود.

و يافت تو را درويش،توانگرت كرد.

امّا يتيم را ستم مكن.

و امّا سايل را بازمزن.

و امّا به نعمت خدايت حديث كن.

قوله: وَ الضُّحىٰ ،مفسّران گفتند:سبب نزول آيت آن بود كه جماعتى جهودان به نزديك رسول آمدند و او را پرسيدند از ذو القرنين و اصحاب الكهف و از روح.

رسول-عليه السلام-گفت:

ساخبركم غدا،و لم يقل:إن شاء اللّه ،فردا شما را خبر دهم،و ان‌شاءاللّه نگفت.وحى بازايستاد چند روز.زيد أسلم گفت:سبب احتباس وحى آن بود كه بعضى زنان سگ بچه‌اى را در سراى برده بودند و مى‌پروردند بى‌علم رسول.چون وحى آمد،رسول-عليه السلام-جبريل را گفت:چرا چندين روز نيامدى؟گفت:ندانى كه ما در سرايى نرويم كه در او سگ باشد يا صورت باشد.

و در مدّت احتباس[وحى] [١]خلاف كردند.ابن جريج گفت:دوازده روز بود.عبد اللّه عبّاس گفت:پانزده روز بود،و گفتند:بيست و پنج روز بود.مقاتل گفت:چهل روز بود،مشركان طعنه زدند و گفتند:إنّ محمّدا ودعه ربه و قلاه، خداى محمّد [٢]را ببريد و وداع كرد او را،و اگر كار او چنان بودى كه كار ديگر پيغامبران،وحى از او منقطع نشدى،مسلمانان گفتند:يا رسول اللّه!وحى نمى‌آيد به تو؟گفت:وحى چگونه آيد،و شما دست نمى‌شورى [٣]و ناخن نمى‌گيرى [٤]