روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ١٨٦ - ترجمه

يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ،آنگه گفت:اى گرويدگان. هَلْ أَدُلُّكُمْ ،راه نمايم شما را بر بازرگانى كه شما را برهاند از عذاب اليم كه عذاب دوزخ است؟جملۀ قرّاء خواندند: تُنْجِيكُمْ ،به تخفيف من الانجاء،مگر ابن عامر كه او خواند به تشديد من التنجية. عَلىٰ تِجٰارَةٍ تُنْجِيكُمْ ،اين بيان آن مجمل است [١]و تفسير آن تجارت گفت آن است كه:ايمان آريد به خداى و پيغمبر خداى و جهاد كنيد در سبيل خداى به مال و جانتان. ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ ،آنگه براى ترغيب گفت:اين بهتر است شما را اگر دانيد و دعوى دانايى مى‌كنيد.

امّا قوله: تُؤْمِنُونَ بِاللّٰهِ وَ رَسُولِهِ ،مع قوله: يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ،و آن‌كه ايمان دارد چگونه ايمان آرد!و از اين دو جواب باشد-چنان كه رفت فى قوله: يٰا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا آمِنُوا .امّا ايمان اوّل حقيقت باشد و دوم مجاز به معنى استقامت،و امّا اوّل مجاز باشد به معنى اظهار و دوم حقيقت باشد.آنگه خطاب با منافقان كرد كه اظهار ايمان كرده‌اند [٢]،امر كرد ايشان را به ايمان حقيقى،و قوله: ذٰلِكُمْ خَيْرٌ لَكُمْ ،در او دو وجه باشد:يكى آن‌كه«خير»به معنى افعل تفضيل[نباشد،و معنى آن بود كه اين افعال خيرى باشد شما را و نفعى از جملۀ خيرات و منافع، يعنى جزاى آن و ثواب،اگر شما را خيرى باشد.وجه دوم آن‌كه در او معنى تفضيل باشد] [٣]،و معنى آن‌كه ثواب ايمان و جهاد به قيامت شما را[٣٧-ر]بهتر از آسايش و رفاهيت باشد كه شما را هست به ترك بطر و تحصيل معارف و جهاد در سبيل خداى.

اگر گويند:[چگونه] [٤]تمام [٥]كرد فعل را از اسم [٦]في قوله:«تجارة»،آنگه