روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٥٣ - ترجمه
او روايت كرد از عبد الرّحمن بن غنم كه:رسول را-صلّى اللّٰه عليه و آله و سلّم-پرسيدند از«عتلّ»و«زنيم»،گفت:مردى باشد شديد الخلق،تندرست، اكول،شروب،كه طعام و شراب چندان كه خواهد و يابد[بخورد] [١]فراخ شكم، ظالم.
شهر بن حوشب روايت كرد [٢]از شدّاد بن اوس از رسول-صلّى اللّٰه عليه و آله و سلّم-كه او گفت:
لا يدخل الجنّة جوّاظ و لا جعظرىّ و لا عتلّ زنيم ،گفتند:
[يا رسول اللّٰه] [٣]«جوّاظ»كه باشد؟گفت:مردى جمّاع منّاع.گفتند:جعظرىّ كه باشد؟گفت:فظّ غليظ،بدخوى جافى.گفتند:عتلّ زنيم كه باشد؟گفت:هر فراخ شكمى محكم خلقى اكول و شروب غشوم ظلوم.
زيد اسلم روايت كرد كه رسول-صلّى اللّٰه عليه و آله و سلّم-گفت:
آسمان بگريد از[هر] [٤]مردى كه خداى تعالى او را تنى درست داده باشد و شكمى و كفافى كه او را بايد،آنگه بر مردم ظلم كند،
فذلك العتلّ الزّنيم ،و[نيز] [٥]گفت:آسمان بگريد از پير زناكننده [٦][٦٧-پ]و نزديك آن بود كه زمين برنگيرد او را.
أَنْ كٰانَ ذٰا مٰالٍ وَ بَنِينَ ،ابو جعفر و ابن عامر و يعقوب خواندند:«آن» بالمدّ،و حمزه خواند و عاصم به روايت ابو بكر«أ أن»،به دو همزه و [٧]على الاستفهام،و باقى قرّاء به يك همزه خواندند على الخبر.آنكه به استفهام خواند آن را دو وجه بود:يكى آنكه لأن كان ذا مال و بنين،براى آنكه او خداوند مال و فرزندان است [٨].
[٥] [٤] [٣] [١] .اساس:ندارد،با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.
[٢] .آد و ديگر نسخه بدلها+از عبد الرّحمن بن غنم و.
[٦] .آد و ديگر نسخه بدلها+مردى پير كه زنا كند.
[٧] .آد،كا،گا:ندارد.
[٨] .اساس+اذا تتلى...براى آنكه او خداوند مال...،با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها ترتيب عبارت آورده شد.