روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٢ - ترجمه

برخواند كه: فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ ،گفت:اين باره [١]است كه خداى تعالى در اين آيت گفت.عبد اللّه بن عمرو گفت در اين آيت كه:اين باره [٢]كه خداى تعالى در قرآن گفت كه: فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ ،بارۀ [٣]مسجد بيت المقدّس است.له باب،در مسجد است. بٰاطِنُهُ فِيهِ الرَّحْمَةُ ،يعنى المسجد. وَ ظٰاهِرُهُ مِنْ قِبَلِهِ الْعَذٰابُ ،يعنى آن وادى كه آن را وادى جهنّم [٤]گويند.

زياد بن ابى سوده گفت:عبادة بن الصّامت را ديدم بر بارۀ [٥]بيت المقدّس ايستاده از جانب شرقى و مى‌گريست،گفتم:يا أبا وليد [٦]،چرا مى‌گريى؟گفت:

ازآنجا كه خبر داد ما را رسول-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-كه:وادى دوزخ است.شريح گفت كه كعب الأحبار گفت:[له باب] [٧]اين در [٨]بيت المقدّس كه آن را باب الرّحمة مى‌گويند،آن است كه خداى تعالى گفت: فَضُرِبَ بَيْنَهُمْ بِسُورٍ لَهُ بٰابٌ بٰاطِنُهُ فِيهِ الرَّحْمَةُ -الآية.

يُنٰادُونَهُمْ ،ندا كنند منافقان مؤمنان را كه: أَ لَمْ نَكُنْ مَعَكُمْ ،نه ما با شما بوديم [٩]؟نماز كرديم و روزه داشتيم و ميان ما مناكحت و مؤانست [١٠]بود. قٰالُوا :

گويند مؤمنان كه:آرى،با ما بوديد به ظاهر نه به باطن،به زبان نه به دل،به نفاق نه به وفاق. وَ لٰكِنَّكُمْ فَتَنْتُمْ أَنْفُسَكُمْ ،خويشتن به فتنه افگنديد،يعنى خويشتن هلاك كرديد به نفاق،و مراد به اين«فتنه»هلاك است. وَ تَرَبَّصْتُمْ ،و به مؤمنان انتظار هلاك و دايره كرديد. وَ ارْتَبْتُمْ ،شاك شديد در توحيد و عدل خداى.

وَ غَرَّتْكُمُ الْأَمٰانِيُّ ،آرزوهاى باطل شما را بفريفت.ابو بكر ورّاق گفت:طول الامل،