نكرد و يا اگر نشانه‌اى از آن ظاهر گرديد سريعاً در زوال آن كوشش كرديم، ديگر مرگهاى ناشى از اين احساس درد و اندوه مرتفع خواهد شد و انسانها بيشتر عمر كرده و بهتر به زندگى خود ادامه مى‌دهند.

گذشته از اين خداوند متعال برحسب مقتضاى حكمت خود هر چه و هر كس نافع‌تر براى جامعه باشد در صورت عدم وجود مانعى بيشتر ابقاء خواهد نمود، تا هر چه زيادتر مردم از شمع وجودى او نور و حرارت بگيرند قرآن مجيد مى‌فرمايد: (وَأَمَّا مَا يَنفَعُ النَّاسَ فَيَمْكُثُ فِى الْارْضِ): «و امّا آنچه نفع مى‌رساند به مردم، در زمين باقى مى‌ماند». [١]

٦- آبادى شهرها: انفاق به محرومان و ناتوانان، اگر بطور فراگير بر تمام خانه‌ها و بر فرد فرد جامعه سايه بگستراند و از جامعه فقر به كلى ريشه‌كن گردد قهرى است كه شهرها نيز آباد مى‌گردد. آرى جامعه همچون درختى است كه ثروت بايد به صورت مواد غذائى از آوندها و مجارى تغذيه آن بالا رفته و به تمامى سلولها، حتى سلولهائى كه در زواياى يك برگ لميده‌اند برسد، وگرنه به تدريج شاخه‌هاى آن رو به زردى گرائيده و تمام درخت نابود مى‌گردد.

در پايان به كلام زيبا و بلند مولى در خطبه ٢٣ نهج‌البلاغه‌ [٢] درباره رسيدگى به نزديكان اشاره مى‌كنم.

«الا لا يَعْدَلَنَّ احَدُكُم عن القرابة يَرى بها الخَصاصةَ انْ يَسُدَّها بالّذىِ لا يَزيدَهُ انْ امسَكهُ و لا يَنْقُصُهُ انْ اهْلكَهُ و مَنْ يَقبض يَدَه عن عَشيرتِهِ فَانَّما تُقْبَضُ منهُ عنهُمْ يدٌ واحدةٌ و تُقْبَضُ منهم عنهُ ايْد كثيرةٌ و مَنْ تَلِنْ حاشِيَتُهُ يَسْتَدِم مِنْ قَومِه المودّةَ».

: «آگاه باشيد، نبايد يكى از شما از نزديكان خود روى برگرداند، در حالى كه‌

[١]. سوره رعد، آيه ١٧.

[٢]. خطبه ٢٣ فيض‌الاسلام و صبحى صالح.