فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٣٧٧ - اصطلاح ديگر در فعل حقتعالى

اصطلاح ديگر در فعل حقتعالى‌

يكى ديگر از افعال و موجودات صادره از باريتعالى نفوس فلكى و عنصرى‌

است كه اصطلاحا از آنها به انوار اسفهبديّه « معرّب اسپهبد» نام مى‌برند و شرح اين‌

كلمه قبلا گذشت.

ديگر از موجودات اجسام فلكى و عنصرى هستند كه از ايشان به مظاهر نور

الانوار و نور قاهر تعبير مى‌كنند.

و مقصود از نور الانوار ذات اقدس حقتعالى بوده و از نور قاهر عقل اوّل‌

است و بديهى است كه اجسام مزبور نسبت به خالق و واسطه در خلق « عقل اوّل»

مظهر مى‌باشند.

قوله: بالبرازخ العلويّه و السّفليّه كما فى كتاب حكمة الاشراق: يعنى از اجسام‌

فلكى به برزخ علوى و از اجسام ارضى و عنصرى به برزخ سفلى تعبير شده چنانچه‌

شيخ شهاب الدّين يحيى سهروردى در جلد دوّم از كتاب حكمة الاشراق ص [١٩٣]

مى‌گويد:

و الهيولى هو البرزخ: نقول له فى نفسه « برزخا » و بالقياس الى الهيأت‌

« حاملا » و بالقياس الى المجموع منه و من الهيأت و هو النّوع المركّب « هيولى »

هذا على اصطلاحنا نحن الخ.

قوله: يا من هو للقلوب مقناطيس: اين عبارت اشاره است به اينكه تمام‌

موجودات داراى قلب هستند كه آن به منزله معنا است براى الفاظ و عبارات و

همانطورى كه الفاظ فانى در معانى و معانى جالب و رباينده الفاظ هستند عينا

معنى المعانى و قلب القلوب كه وجود حقتعالى جلّت عظمته باشد تمام اشياء را بخود

متوجّه و جلب نموده است بطورى كه كافّه كائنات به تسبيح و ذكرش مشغول‌

مى‌باشند « ان من شيئ الّا يسبّح بحمده».

متن: « ٤٩٥، ٤٩٤، ٤٩٣ »