فصول الحکمة؛ شرح فارسی بر منظومه(مبحث الهیات) - ذهنی تهرانی، سید محمد جواد - الصفحة ١٤٢٤ - اصطلاح شيخ اشراق

مى‌باشد و مى‌توان ليس را تامّه دانست و جمله « يغيب الخ» بتأويل‌

مصدر فاعل آن است و على التّقديرين جمله حال است از محلّ.

واو: عاطفه.

لا: تأكيد نفى است.

الّذى: موصول و جمله « يحصل فيه سترا» صله و عائد، معطوف به اسم‌

ليس.

فاء: جوابيّه.

هو: مبتداء و جمله « تزيد شعرا» خبر آنست و صواب اين است كه‌

« تزيد » با ياء باشد.

بها: جارّ و مجرور، متعلّق به « شعرا » و جمله مبتداء و خبر، خبر است‌

براى اشعّة.

ترجمه: اشعّه حسّيّد امتيازشان به تمايز علل و اسباب است و محلّ تابش آنها هرگز

ازدياد و كثرت آنها را درك نمى‌كند زيرا محلّ اين سنخ اشعّه موجود حىّ و زنه‌

نيست تا ادراك داشته باشد ولى بعضى از اشعّه حسّيّه در اين محال و بقاع داراى‌

ظلّ بوده و بعضى بدون ظلّ به اين معنا كه از بعضى از اشعّه ظلّ آنها واقع مى‌شود و

بعضى ديگر خودشان در اين محال قرار مى‌گيرند.

امّا اشعّه عقليّه كه محل پرتو آنها موجودات حىّ و زنده بوده و به ذات خود

عالم مى‌باشند و در آنها هيچ ستر و مانعى از علم وجود ندارد محلّشان علم و شعور به‌

آنها و ازديادشان دارند.

شرح عربى:

غرر

فى تمايز الاشعّة العقليّة

و تكثّرها فى المحلّ العقلى و شعوره بها بخلاف الحسّيّة فى الحسّى.

ما امتازت الّا بتمايز العلل اشعّة حسّيّة، وقعت، على محلّ، حسىّ‌