عاشورا ريشهها، انگيزهها، رويدادها، پيامدها - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢٣٠ - بخش سوم انگيزههاى قيام عاشورا
در واقع قدر مشترك اين آيات، تجليل از جهادى است كه هدف آن، تقويت دين خدا و اعلاى كلمه حق باشد «وَكَلِمَةُ اللَّهِ هِىَ الْعُلْيَا». [١]
آرى؛ آنجا كه آيين خدا به خطر افتد و خطر سلطه شرك و كفر و ظلم و الحاد بر جامعه اسلامى احساس شود، تقديم جان و مال و مقام، كارى است والا و پر ارزش.
در واقع، آيين خدا كه راهگشاى همه انسانها به سوى سعادت جاويدان است به قدرى مهم است كه مردانى همچون امام حسين عليه السلام و ياران با ايمانش براى نجات آن از سلطه منافقان و دشمنان حق، هستى خويش را مخلصانه تقديم مىكنند.
به تعبير امام خمينى قدس سره: «اسلام آن قدر عزيز است كه فرزندان پيغمبر، جان خودشان را فداى اسلام كردند. حضرت سيد الشهداء عليه السلام با آن جوانها، با آن اصحاب، براى اسلام جنگيدند و جان دادند و اسلام را احيا كردند». [٢]
اميرمؤمنان على عليه السلام در روايتى مىفرمايد:
«فَإذا نَزَلَتْ نازِلَةٌ فَاجْعَلُوا أَنْفُسَكُمْ دُونَ دِينِكُمْ
؛ هنگامى كه حادثهاى پيش آمد (كه دين يا جان شما را تهديد مىكند) جان خويش را فدا كنيد، نه دينتان را». [٣]
تاريخ به خوبى گوياى اين حقيقت است كه از عصر استيلاى بنىاميّه بر بلاد اسلامى، زحمات رسول خدا صلى الله عليه و آله و تلاش مجاهدان صدر اسلام در نشر آيين خدا به تاراج رفت؛ ارزشهاى اسلامى زير پا گذاشته شد؛ بدعت و فسق و فجور رايج گشت.
سخن از محو نام رسول اللَّه صلى الله عليه و آله به ميان آمد و تبعيض و بىعدالتى، ستم و بيدادگرى، شكنجه و آزار مؤمنان، شاخصه اين حاكميّت بود كه در بخش گذشته شرح آن، با مدارك متقن گذشت.
خطّ انحراف از اسلام ناب كه از ماجراى سقيفه آغاز شد، در عصر استيلاى معاويه شدّت گرفت، ولى تلاش معاويه بر آن بود كه با حفظ ظواهر دينى و در پس پرده نفاق،
[١]. توبه، آيه ٤٠.
[٢]. صحيفه امام، ج ٨، ص ١٥١ (سخنرانى ٢٤/ ٣/ ٥٨).
[٣]. كافى، ج ٢، ص ٢١٦، ح ٢.