شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٥٨٦ - بيان حال خود پرستان و ناشكران در نعمت وجود انبيا و اوليا

شهان: كنايت از پيمبران و اوليا.

روبه شانگى: كنايت از ظاهر سازى و تزوير، نظير گربه شانى.

٧٧٤/ ٥ سير چشم: كنايت از بى‌اعتنا به نعمت اين جهان، مقابل گرسنه چشم.

خُفيَه: پنهانى، نهانى، درون.

زَرق: تزوير.

در آميختن: آميزش داشتن. كنايت از دوستى و آشنايى نمودن.

مولَع: آزمند.

نفقه: هزينه، خرج روزانه.

خوابناك: خواب آلود، كه در خواب است.

از بن دندان: در اين بيت به معنى از رضاى خاطر، به رضا و رغبت.

ضلال: گمراهى.

چاره بودن: گزير بودن، صرف نظر كردن، در گذشتن.

(عنصرى، به نقل از لغت نامه) اين بيتها در نكوهش كسانى است كه پيمبران و اولياى خدا را خوار مى‌دارند، و اندرز آنان را سبك مى‌شمارند و گاه منافقانه با آنان سخن مى‌گويند و از آنان يارى مى‌جويند، كه در كار خود حيرانم و در تلاش براى نفقه خوار. دور نيست مولانا كه به كليله عنايتى خاص داشته، در سرودن اين بيتها اين جمله‌ها را از آن كتاب به خاطر آورده: «اگر درويش دلير باشد بر حمق حمل افتد، و اگر سخاوت ورزد به اسراف و تبذير منسوب شود و اگر در اظهار حلم كوشد آن را ضعف شمرند و گر به وقار گرايد كاهل نمايد، و اگر زبان آورى و فصاحت نمايد بسيار گوى نام كنند و گر به مأمن خاموشى گريزد مُفحَم خوانند.» (كليله و دمنه، ص ١٧٥) و پيش از نصر اللَّه منشى از شافعى آورده‌اند (هر چند در ديوان شافعى نيافتم.)