یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٩٧ - فطرت چیست؟

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١١، ص: ٩٧

جمع فطرة ...

سخن ابن عباس

و منه حدیث ابن عباس قال: ما کنت ادری ما فاطر السموات و الارض حتی احتکم الی اعرابیان فی بئر فقال احدهما انا فطرتهاای ابتدأت حفرها ... و فیه انه قام رسول اللَّه صلی الله علیه و آله حتی تفطّرت قدماهای تشققت ... الفَطْر- و یروی بالضم- فالفتح من مصدر: فطر ناب البعیر فطراً اذا شق اللحم و طلع ... فَطَرْتُ الناقة افطُرُها: اذ حلبتها باطراف الاصابع فلا یخرج الّا قلیلا. و اما بالضم (فُطْر) ظفهو اسم ما یظهر من اللبن علی حلمة الضرع ... و فی حدیث معاویة: «ماء نمیر و حیس فطیر» ای طری قریب حدیث العمل.

مفردات راغب:

اصل الفطر انشق طولا ... فطرت الشاة: حلبتها باصبعین. و فطرت العجین اذا عجنته فخبرته من وقته و منه الفطرة و فطر اللَّه الخلق و هو ایجاده الشیء و ابداعه علی هیئة مترشحة لفعل من الافعال فقوله: فطرة اللَّه التی فطر الناس علیها، فاشارة منه تعالی الی ما فطرای ابدع و رکز فی الناس من معرفته تعالی و فطرة اللَّه هی ما رکز فیه من قوته علی معرفة الایمان.

سفینة البحار از مطرّزی نقل میکند که: الفطرة: الخلقة، و از غوالی اللئالی حدیث کل مولود یولد علی الفطرة را نقل میکند و میگوید:

سید مرتضی در غرر و درر در مقام توضیح و توجیه حدیث برآمده است. سفینه حدیثی نقل میکند که:

عن ابی بصیر قال اکلنا مع ابی عبد اللَّه علیه السلام فاتانا بلحم جزور و ظننت انه من بدنته فاکلنا ثم اتانا بعسّ من لبن فشرب منه ثم قال لی: اشرب یا با کذا محمد فذقته فقلت: ایش؟ جعلت فداک.