یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ٤٤٢ - عشق و زندگی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١١، ص: ٤٤١

عشق از نظر گرفتن زمام از کف عقل از رنج بیشتر است. همین جهت سبب شده که معلمین اخلاق جرئت نکنند به عشق توصیه نمایند، چون عشق آنچنان دریایی است که کرانهاش ناپیداست، ممکن است خسارت کلی بار آورد و هیچ گونه نتیجهای بار نیاورد. عرفا نیز که تجویز میکردهاند، تحت نظر و مراقبت روح کاملتری بوده است.

خلاصه و فهرست مطالب تا اینجا:

١٠. الف. عشق عالیترین موهبت، شورانگیزترین مراحل حیات و قله صعود زندگی است. (ص ٤١٦)

ب. عشق غیر از محبت عادی است و مشخصات و آثار و علائم مخصوصی دارد. (ص ٤١٧)

ج. عشق قطع نظر از آثارش ارزش دارد. (ص ٤١٧) (ر. ک: الف و کز)

د. آثار مفید عشق. (ص ٤١٧) (ر. ک: ص ٤٢٩ و له)

ه. آیا عشق در همه اشیاء ساری است؟ (ص ٤١٧)

و. تقسیم عشق به حقیقی و مجازی، و جسمانی و نفسانی، و مادری و جنسی، و مرید و مرادی و غیره. (ص ٤١٧)

ز. آیا عفت و تقوا مانع بروز عشق است یا تیزکننده آتش عشق؟

(ص ٤١٧)

ح. آیا احترام عشق باید آنقدر باشد که حتی مانعی برای ضربه زدن به بنیان خانوادگی در کار نباشد؟ (ص ٤١٨)

ط. ارزش و احترام عشق از نظر غربیها به واسطه وصال و حداکثر به واسطه اتحاد و یگانه شدن دو روح است، پس عشقِ بی وصال و غیر طرفینی خسران است. اما از نظر شرقی، خود عشق فی حد ذاته مطلوب است، زیرا مکمّل است و بعلاوه در صفحه ٤٣٩ از صدرا نقل شد که محبوب حقیقی، نفسانی است نه جسمانی. (ص ٤١٨) (ر. ک: کی)

ی. سه فرضیه در مورد اینکه وصال و مخصوصاً ازدواج مدفن