یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٢٣ - اخلاق تابو

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١١، ص: ١٢٣

تأیید کرده است و شواهدی برای مطلب بیاوریم. دوم اینکه ثابت کنیم که همین امور با اینکه کم و بیش مورد قبول همه است، با اتکاء به مذهب و ایمانْ بهتر اجرا میشود، مخصوصاً نوع اول یعنی اخلاق اجتماعی. به عبارت دیگر نقش منحصر ایمان مذهبی در سازندگی اخلاق.

ولی ما برای اینکه بحث طولانی نشود وارد این مباحث نمیشویم، وارد قسمت سوم میشویم که نام آن را «اخلاقیات دینی» میگذاریم، یعنی یک سلسله معانی و مفاهیم که فقط در اخلاقیات دینی وجود دارد از قبیل زهد و صبر و رضا و توکل و غیره، و غالباً همینهاست که مورد اعتراض دیگران است و ضد نوع اول یعنی اخلاق اجتماعی و یا نوع دوم یعنی اخلاق سالم فردی- که موجب موفقیت فرد است- تلقی میشود.

اخلاق از نظر راسل

راسل اخلاق را اینطور تعریف میکند: ایجاد هماهنگی میان منافع عمومی و خصوصی افراد اجتماع. رجوع شود به حاشیه کتاب جهانی که من میشناسم ص ٦٥، ایرادی که ما به راسل گرفته و از همین جا گفتهایم راسل شعاراً طرفدار آزادی و فلسفةً توجیه کننده اخلاق دیکتاتوری است، مثل مارکس که شعارهایش طرفداری از سوسیالیسم و فلسفه اقتصادیاش توجیه سرمایه داری است و مثل فروید که شعاراً مخالف ماوراء الطبیعه است و فلسفةً اصالت روح را اثبات میکند.

اخلاق تابو

رجوع شود به کتاب در تربیت تألیف راسل، ص ١٥٠- ١٥١ و