یادداشت‌های استاد ط-صدرا - مطهری، مرتضی - الصفحة ١٢٢ - اخلاق اسلامی

یادداشتهای استاد مطهری، ج ١١، ص: ١٢٢

فردی و روح جهانی از میان برداشته شود. معنی «نیروانا» این است که از خود بیرون آی تا هستی تو با حقیقت ابدی یکی گردد.

در ورقههای فلسفه و راز عبادت گفتیم: در عبادت است که انسان مییابد نیازی جز حوائج جسمی و حیوانی، و لذتی برتر از لذات مادی، و وجودی علوی جز این کالبد محدود و فانی دارد.

در ورقههای حقیقت عبادت و دعا از قول اینشتین ...

ایضاً از احیای فکر دینی ص ١٠٥، از ویلیام جیمز نقل کردیم:

... حقیرترین فرد روی زمین، با این توجه (عبادت) خود را واقعی و با ارزش احساس میکند.

اخلاق اسلامی

١. اخلاق مذهبی بهطور کلی دایره وسیعتری دارد. مفاهیمی در این سیستم اخلاقی هست که در سیستمهای اخلاقی دیگر نیست از قبیل زهد، رضا، توکل و غیر اینها. در میان موضوعات اخلاقی، بعضی موضوعات است که مشترک است مابین تمام سیستمهای اخلاقی و آنها اخلاقیات اجتماعی و معاشرتی است و احیاناً بعضی از اخلاقیات فردی است که موجب موفقیت انسان در زندگی است. نوع اول از قبیل تواضع، عفو و گذشت، جود و کرم، عفاف و پاکدامنی، انصاف، عدالت، احسان، فداکاری و غیره. نوع دوم از قبیل شجاعت، استقامت، پرکاری، منظم بودن.

این دو نوع اخلاق مورد قبول همه است و اگر بخواهیم از جنبه مذهبی وارد این مسائل بشویم از دو جهت است: اول اینکه بخواهیم شأن مذهب و مثلًا اسلام را بالا ببریم و بگوییم اسلام این امور را