ارث زوجه - دانش، محمدحسن - الصفحة ١١٦

- ابن منظور در «لسان العرب» مى‌گويد:

«الرَّبْعُ المَنْزِلُ ودارُالاقامة» [١]

ربع همان منزل و محل اقامت است.

- جوهرى نيز در كتاب «الصحاح فى اللغة» ربع را به معناى «الدار بعينها» دانسته و مى‌نويسد:

«الرَبْعُ: الدارُبعينها حيثُ كانت وجمعها رِباعٌ ورُبوعٌ وأَرْباعٌ وارْبَعٌ.» [٢]

ربع همان خانه است البته تا زمانى كه برپا باشد و جمعش رباع، ربوع، ارباع و اربع آمده است.

- برخى ديگر از لغويين نيز گفته‌اند:

«عقار» اعم از «رباع» است، يعنى عقار هم به معناى زمين و خانه مى‌آيد؛ لكن رباع فقط به معناى خانه مى‌آيد و ديگر معناى زمين را ندارد؛ حال مراد اين روايت از «رباع» چيست، ان‌شاءالله در مباحث آتى به آن خواهيم پرداخت.

د. نكات مهم اين روايت‌

- در برخى از نسخه‌ها به جاى كلمه‌ى «رباع»، كلمه‌ى «اصل» آمده است، كه اين خود قرينه‌اى است بر اينكه «رباع» به معناى «عقار» است‌.

- در روايت حاضر، امام (ع) در پاسخ به چرايى حرمان زوجه از اصل خانه، به حكمت حرمان اشاره كرده و مى‌فرمايند:

«فَقَال (ع): لَيْسَ لَهَا مِنْهُ نَسَبٌ تَرِثُ بِهِ وَ إِنَّمَا هِىَ دَخِيلٌ عَلَيْهِمْ فَتَرِثُ مِنَ الْفَرْعِ‌

وَ لَا تَرِثُ مِنَ الْأَصْلِ وَ لَا يَدْخُلُ عَلَيْهِمْ دَاخِلٌ بِسَبَبِهَا» [٣]

چون زوجه نسبى با زوج ندارد كه بواسطه آن ارث ببرد و اين زوجه كسى بوده كه بر اين خانواده وارد شده است؛ لذا از فرع خانه (آجر) ارث مى‌برد و از

[١]. ر. ك. به: لسان العرب، ابن منظور، ج ٨ ص ٩٩

[٢]. ر. ك. به: الصحاح فى اللغة، ج ١ ص ٢٣٧ و القاموس المحيط، ج ٢ ص ٢٧٢

[٣]. ر. ك. به: وسائل الشيعة، شيخ حر عاملى (رحمه الله)، ج ٢٦، ص ٢٠٦.