روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٣٨ - ترجمه

آن چيز كه نباشد گويم كاشكى تا بودى،و متنبّئ گويد [١]-شعر:

لا اشرئب الى ما لم يفت طمعا و لا أبيت على ما فات حسرانا
و لا أسرّ بما غيرى الحميد به و لو حملت الىّ الدّهر حملانا [٢]
و قاضى ابو الحسن علىّ بن عبد العزيز الجرجانىّ گويد اين معنى در قصيده‌اى-شعر:

و انّى اذا ما فاتنى الأمر لم أبت أقلّب كفّي اثرة متندّما
و لكنّه ان جاء عفوا قبلته و ان مال لم اتبعه هلاّ و ليتما
و حضرت امام جعفر صادق-صلوات اللّٰه و سلامه عليه-گفت [٣]:

يا بن آدم مالك تأسّف على مفقود لا يردّه اليك الفوت و ما لك تفرح بموجود لا يتركه في يديك الموت، گفت:چرا غمناك مى‌شويد بر مفقودى كه چون فوت شوى با تو نيايد.و چرا خرّم مى‌باشيد به موجودى كه مرگ آن را به تو رها نكند.بوذرجمهر را گفتند:

يا حكيم،چرا دلتنگ نشوى بر آنچه فايت شود و خرّم نشوى به آنچه به تو آيد؟ گفت:براى آن‌كه فايت را تلافى نتوان[كردن] [٤]به عبرت و حاصل را استدامت نتوان كردن به حبرت [٥].

فضيل گفت در اين معنى:الدّنيا مفيدة مبيدة [٦]،دنيا فايده‌دهنده است و ستاننده،و آنچه بستاند بازندهد،و آنچه بدهد زود بستاند [٧].حسين بن الفضل گفت:خداى تعالى به اين آيت خلقان را تنبيه كرد [٨]بر آنكه بر فايت صبر كنند و برپاينده خرّم نباشند،يا دست از هر دو بدارند و به قضاى او راضى شوند.

قتيبة بن سعيد گفت:در بعضى أحياء عرب شدم،صحرايى ديدم پر از