روض الجنان و روح الجنان في تفسير القرآن - الرازي، ابوالفتوح - الصفحة ٢٥ - ترجمه

ايشان قساوت قلب ديد. وَ مٰا نَزَلَ [١]مِنَ الْحَقِّ ،و آنچه فروفرستاد خداى تعالى [٢]از حقّ،و محلّ«ما»جرّ است از اعراب عطفا على قوله: لِذِكْرِ اللّٰهِ .و نافع و حمزه و عاصم به روايت مفضّل و حفص خواندند:«نزل»به تخفيف«زا»،على لزوم الفعل،و آنچه فرود آمد از حق[و باقى قرّاء به«نزّل»به تشديد،و آنچه خداى تعالى فروفرستاد از حق] [٣].رسول-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-گفت:اوّل چيزى كه از امّت[من] [٤]بردارند خشوع باشد. وَ لاٰ يَكُونُوا ،[در او خلاف كردند] [٥]،بعضى [٦]گفتند:محلّ او نصب است عطفا على قوله: أَنْ تَخْشَعَ ،و التّقدير:ان [٧]لا يكونوا [٨]،و بعضى ديگر گفتند:نهى است و محلّ[او] [٩]جزم است چه سقوط«نون»تثنيه و جمع و«نون»تأنيث براى نصب و جزم باشد،گفت:

مباشند [١٠]چنان كه آنان كه ما ايشان را كتاب داديم پيش از اين،يعنى جهودان و ترسايان،[و مثله فى احتمال الوجهين اعنى النّصب و الجزم،قوله تعالى: وَ لاٰ تَلْبِسُوا الْحَقَّ بِالْبٰاطِلِ وَ تَكْتُمُوا الْحَقَّ [١١]،و قد مضى الكلام فيه] [١٢]. فَطٰالَ عَلَيْهِمُ الْأَمَدُ ،روزگار بر ايشان دراز گشت از عهد پيغمبران،يعنى ايّام فتور دراز گشت.

فَقَسَتْ قُلُوبُهُمْ ،دلهاى ايشان سخت شد.

ربيع بن عميله [١٣]گفت از عبد اللّه مسعود كه او گفت:حديثى شنيدم از رسول-صلّى اللّه عليه و آله و سلّم-كه از آن خوش‌تر حديث نشنيدم الّا كتاب