انوار هدايت، مجموعه مباحث اخلاقى - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٤٧٧ - عالم بىعمل در روايات اسلامى

عالم بى‌عمل در روايات اسلامى‌

انس بن مالك گويد پيامبر خدا صلى الله عليه و آله فرمود:

«مَرَرتُ لَيلَةَ اسرِىَ بي عَلى‌ اناسٍ تُقرَضُ شِفاهُهُم بِمَقاريضَ مِن نارٍ فَقُلتُ مَن هؤلاءِ يا جَبرَئيلُ؟ فَقالَ هُم خُطَباءٌ مِن أهلِ الدُّنيا مِمَّن كانوا يَأمُرونَ النّاسَ بِالبِرّ ويَنسَوْنَ أنفُسَهُم‌

؛ شبى كه مرا به معراج بردند بر گروهى عبور كردم كه لبانشان را با مقراض‌هاى آتشين مى‌بريدند. از جبرئيل پرسيدم اينان كيانند؟ گفت: اينان گويندگانى‌اند از اهل دنيا كه مردم را به كار نيك فرمان مى‌دادند، ولى خود را فراموش مى‌كردند». [١] پيامبر صلى الله عليه و آله به ابن مسعود فرمود:

«يابنَ مَسعودٍ مَن تَعَلَّمَ العِلمَ وَلَم يَعمَل بِما فيهِ حَشَرَهُ اللّهُ يَومَ القِيامَةِ أعمى‌

؛ اى پسر مسعود، هر كه دانش را فرا گيرد و به آن عمل نكند خداوند او را روز قيامت نابينا محشور مى‌كند». [٢] در حديثى از امام على عليه السلام مى‌خوانيم كه فرمود:

«العالِمُ مَن شَهِدَت بِصِحَّةِ أقوالِهِ أفعالُهُ‌

؛ دانشمند كسى است كه كردارش بر درستى گفتارش گواهى دهد». [٣] و در حديثى فرمود:

«لا يَنفَعُ قَولٌ بِغَيرِ عَمَلٍ‌

؛ سخنى كه با عمل همراه نيست سود ندارد». [٤] و در حديث ديگرى فرمود:

«عِلمٌ بِلا عَمَلٍ كَشَجَرٍ بِلا ثَمَرٍ

؛ دانشى كه با عمل همراه نيست مانند درختى است كه ميوه ندارد». [٥]

[١]. تفسير نور الثّقلين، ج ١، ص ٧٥.

[٢]. بحارالانوار، ج ٧٧، ص ١٠٠.

[٣]. غررالحكم، ص ٦٧.

[٤]. همان، ص ٨٤٨.

[٥]. همان، ص ٤٩٨.