ما در صحيح مسلم اين سخن را نيافتيم كه: «برخى نماز را كوتاه خواندند و برخى تمام» و در صحيح مسلم جز احاديث مرتبط با روزه گرفتن و افطار كردن، حديث ديگرى وجود ندارد. (٧١)

برفرض روايتى كه به صحيح مسلم نسبت داده شده، راست باشد، اما از كجا معلوم كه پيامبر(ص) بر عمل آنان آگاه شده و آن را امضا كرده است تا اينكه امضا و سكوت پيامبر(ص) بر ما حجت باشد؟ تا زمانى كه عمل صحابه به قول و عمل پيامبر(ص) مستند نباشد، به تنهايى براى ما حجت نيست.

شوكانى مى‌گويد:

اجماع صحابه در عصر پيامبر(ص) حجت نيست و اختلاف صحابه بعد از پيامبر(ص) در اين زمينه مشهور است. (٧٢)

تا اينجا معلوم شد كه آنچه به عنوان دليل جواز اتمام نماز در سفر نقل شده، سرابى بيش نيست و نمى‌توان به آنها در قبال روايات و احاديث زيادى كه به طرق مختلف نقل شده و به صحابه منتهى مى‌شود، استناد كرد.

تنها چيزى كه باقى مى‌ماند، تمسك برخى به عمل بعضى از صحابه است كه اين را نيز بررسى مى‌كنيم:

استدلال به عمل عثمان و عايشه

ممكن است براى جواز تمام خواندن نماز در سفر به عمل عثمان كه در مكه و منى

(٧١) نيل الاوطار، ج٣، ص ٢٠٢.
(٧٢) همان.