مى‌گويد عبدالملك بن مروان همراه با نامه هايى من را به سوى حجاج فرستاد... در آنجا ديدم عبداللّه‌ بن عمر با حجاج نماز مى‌خواند و با ابن زبير نيز نماز مى‌خواند. (به عنوان اعتراض) به او گفتم: آيا با اين افراد كه اعمال آنها معلوم است، نماز مى‌خوانى، در پاسخ گفت:

من از آنها ستايش نمى‌كنم و مخلوقى را با معصيت خالق اطاعت نمى‌كنم، كنايه (٨٦) از اينكه نماز من از روى تقيه و به دستور شرع است.

ابن سعد نيز در باره عبداللّه‌ بن عمر روايت كرده است كه با خلفاى بنى اميه در حد زيادى تقيه مى‌كرد و درعصر فتنه، پشت سر هر اميرى نماز مى‌خواند و زكات اموالش را نيز به او مى‌داد. (٨٧)

از اين رو ميان فقهاى اهل سنت مشهور است كه جمله معروف «نماز جمعه تكون مع من غلب» مربوط به عمل عبداللّه‌ بن عمر است كه در زمان جنگ حرّه پشت سر حاكم، نماز جمعه خواند و گفت: نحن مع من غلب. (٨٨)

١٠. انس بن مالك

صاحب شرح العقيدة الطحاويه مى‌نويسد:

عبداللّه‌ بن عمر پشت سر حجاج بن يوسف نماز مى‌خواند و كذلك انس بن مالك و كان الحجاج فاسقاً ظالماً. (٨٩)

انس بن مالك مانند عبداللّه‌ بن عمر پشت سر حجاج نماز مى‌خواند در حالى كه او فاسق و ظالم بود.

١١. ابو حنيفه

او در مواردى تقيه كرده است؛ از جمله در مورد درخواست منصور عباسى از وى مبنى بر اينكه با طرح بعضى از سؤالات مشكل آبروى امام صادق (ع) را از بين ببرد. با اينكه

(٨٦) السنن الكبرى، بيهقى، ج٣، ص١٢٢.
(٨٧) الطبقات الكبرى، ابن سعد، ج٤، ص١٤٩.
(٨٨) الأحكام السلطانية، ابو يعلى الفرّاء الحنبلى، ص٢٣.
(٨٩) شرح العقيدة الطحاوية، ج٢، ص٥٣٠.