فقه اهل بیت علیهم السلام - فارسی - موسسه دائرة المعارف فقه اسلامی - الصفحة ٢٢٢ - معرفى كتاب «رؤيت هلال» سيد حسن فاطمى موحّد
خواجويى با تعابير «زيد فضله»، «وفّقه اللّه تعالى» برمىآيد كه آن را در زمان حيات خواجويى نگاشت.
وى در اين رساله با شكوه از ناقدان جدّ و پدرش مىگويد: به همه مناقشات مخالفان پاسخ نداده است؛ زيرا غير قابل جواب و سبب تضييع عمر است، بلكه همين مقدار را هم با شتاب نوشته است.
١٢. عدم اعتبار رؤية الهلال قبل الزوال، وحيد بهبهانى (م ١٢٠٥)
وحيد بهبهانى در اين رساله به اين فرع فقهى مىپردازد كه هرگاه هلال، قبل از زوال ديده شود آيا مانند اين است كه بعد از زوال ديده شود يا اين كه مربوط به شب قبل مىشود و آن روز، اوّل ماه است؟
براساس ديدگاه مشهور، ديدن هلال قبل از زوال، حكم ديدن پس از زوال را دارد و روز بعد، اوّل ماه است. نويسنده نُه دليل براى ديدگاه مشهور ذكر مىكند و پس از آن، دلايل ديگران را بررسى مىكند و نظريه مشهور را ترجيح مىدهد.
١٣. اعتبار رؤية الهلال قبل الزوال، سيّد ابوالقاسم موسوى خوانسارى (م ١٢١١)
در نقد رساله پيشين است. مؤلف عبارتهاى زياد از رساله وحيد را نقل و نقد كرده است. از تعابير دعائى وى مانند: «دام ظلّه» و «سلّمه اللّه» در حقّ وحيد، بر مىآيد كه در زمان حيات ايشان، تأليف كرده است.
خوانسارى در اين رساله، نظر سيد مرتضى و محقّق سبزوارى و عدّهاى ديگر را پذيرفته است. اينان بر اين باورند كه اگر هلال پيش از زوال رؤيت شد، معتبر و مانند آن است كه در شب پيش، رؤيت شده باشد.
١٤. اعتبار رؤيت هلال پيش از زوال، سيّد محمّد بن ابوالقاسم حسينى طارمى زنجانى (م ١٢٦٩)
رساله در باره مسأله مهم و جنجالى رؤيت هلال پيش از زوال بحث مىكند. نويسنده به مناسبت، از برخى مسائل ديگر نيز سخن گفته است؛ از جمله: حديث معروف «السعيد سعيد في بطن أُمّه، والشقيّ شقيٌّ في بطن أُمّه» و كيفيت معاد جسمانى در قيامت و تعلق ارواح به قالبهاى مثالى.