جُندَب بن زُهير از قبيله ازد، صحابى پيامبر (ص) و از ياران و فرماندهان سپاه على (ع) در صفّين بود. [١] بنا به نقل ابن‌عبّاس، آيه ١١٠ كهف (١٨) درباره وى نازل شد كه به اخلاص در اعمال و پرهيز از هر شركى اشاره دارد. [٢]

جنگ‌

جنگ به معناى پيكار، كارزار، ستيزه‌ [٣] و در اصطلاح به معناى تبديل شدن كشمكش دايمى بين كشورها به ستيزه‌اى خشونت بار و خونين‌ [٤] است. مقصود ما از جنگ، مطلق پيكار و درگيرى خشونت‌بار بين دو گروه است و چنانچه يكى از اين دو گروه، خداپرست و هدفش مقدّس باشد، پيكارش جهاد است كه در جايگاه خود بحث مى‌شود. در اين مدخل از واژه «حرب»، «قتال» و مشتقّات آنها استفاده شده است.

اهمّ عناوين: آثار جنگ، جنگ در ماههاى حرام، جنگ كافران، جنگ مشركان، جنگ يهود، فرماندهى جنگ.

آتش‌بس در جنگ---) آتش‌بس وحديبيّه و همين مدخل، صلح در جنگ‌

آثار جنگ‌

١. آوارگى‌

١) آوارگى از خانه و ديار خود، پيامد جنگ و درگيرى:

ثُمَّ انتُم هؤُلاءِ تَقتُلونَ انفُسَكُم وتُخرِجونَ فَريقًا مِنكُم مِن دِيرِهِم تَظهَرونَ عَلَيهِم بِالاثمِ والعُدونِ وان يَأتوكُم اسرى‌ تُفدوهُم وهُوَ مُحَرَّمٌ عَلَيكُم اخراجُهُم ....

بقره (٢) ٨٥

هُوَ الَّذى اخرَجَ الَّذينَ كَفَروا مِن اهلِ الكِتبِ مِن ديرِهِم لِاوَّلِ الحَشرِ ما ظَنَنتُم ان يَخرُجوا وظَنّوا انَّهُم مانِعَتُهُم حُصونُهُم مِنَ اللَّهِ فَاتهُمُ اللَّهُ مِن حَيثُ لَم يَحتَسِبوا وقَذَفَ فى قُلوبِهِمُ الرُّعبَ يُخرِبونَ بُيوتَهُم بِايديهِم وايدِى المُؤمِنينَ فَاعتَبِروا ياولِى الابصر* ولَولا ان كَتَبَ اللَّهُ عَلَيهِمُ الجَلاءَ لَعَذَّبَهُم فِى الدُّنيا ولَهُم فِى الأخِرَةِ عَذابُ النّار.

حشر (٥٩) ٢ و ٣

٢. اسارت‌

٢) اسارت، از پيامدهاى جنگ:

بقره (٢) ٨٥

ما كانَ لِنَبِىّ ان يَكونَ لَهُ اسرى‌ حَتّى‌ يُثخِنَ فِى‌

[١] اسدالغابه، ج ١، ص ٥٦٥؛ الاصابه، ج ١، ص ٦١٢.

[٢] اسباب النّزول، واحدى، ص ١٧٢؛ روض‌الجنان، ج ١٣، ص ٤٨؛ الجامع لاحكام القرآن، قرطبى، ج ١١، ص ٤٧.

[٣] لغت‌نامه، ج ٥، ص ٦٩١٨ «جنگ».

[٤] فرهنگ علوم سياسى، مركز اطّلاعات و مدارك علمى ايران، ص ٤٥٥.