يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَتَّبِعُوا خُطُواتِ الشَّيْطانِ وَ مَنْ يَتَّبِعْ خُطُواتِ الشَّيْطانِ فَإِنَّهُ يَأْمُرُ بِالْفَحْشاءِ وَ الْمُنْكَرِ وَ لَوْ لا فَضْلُ اللَّهِ عَلَيْكُمْ وَ رَحْمَتُهُ ما زَكى‌ مِنْكُمْ مِنْ أَحَدٍ أَبَداً وَ لكِنَّ اللَّهَ يُزَكِّي مَنْ يَشاءُ وَ اللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ.

نور (٢٤) ٢١

٢١. يعقوب عليه السلام‌

٩١. يعقوب عليه السلام، مشمول فضل خدا:

وَ اتَّبَعْتُ مِلَّةَ آبائِي إِبْراهِيمَ وَ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ ما كانَ لَنا أَنْ نُشْرِكَ بِاللَّهِ مِنْ شَيْ‌ءٍ ذلِكَ مِنْ فَضْلِ اللَّهِ عَلَيْنا وَ عَلَى النَّاسِ وَ لكِنَّ أَكْثَرَ النَّاسِ لا يَشْكُرُونَ.

يوسف (١٢) ٣٨

٢٢. يوسف عليه السلام‌

٩٢. يوسف عليه السلام، مشمول فضل الهى:

يوسف (١٢) ٣٨

وعده فضل خدا

٩٣. وعده فضل خداوند به مؤمنان:

... وَ اللَّهُ يَعِدُكُمْ مَغْفِرَةً مِنْهُ وَ فَضْلًا وَ اللَّهُ واسِعٌ عَلِيمٌ.

بقره (٢) ٢٦٨

فضّه خادمه‌

فضّة النوبيّه، كنيز فاطمه عليها السلام دختر پيامبراكرم صلى الله عليه و آله است. [٢] برخى مفسّران، آيات ٥ تا ٢٢ دهر (٧٦) را درباره امام على، فاطمه، امام حسن و امام حسين عليهم السلام و كنيز آنان به نام فضّه دانسته‌اند كه همراه با اين بزرگواران روزه گرفت و از غذاى خود به يتيم، مسكين و اسير انفاق كرد. [٣]

فطرت‌

فطرت، حالت اوّليّه‌اى است كه انسان بر آن آفريده شده است‌ [٤] و در اصطلاح، توان معرفتى انسان است كه از جانب خدا در او نهاده شده‌ [٥] و نيز چيزى است كه سبب رهنمون شدن او به تكميل نواقص و كاستيها و برطرف كردن نيازهاى او مى‌شود و عامل تشخيص منافع از مضار در زندگى است. [٦] در اين مدخل از واژه «فطر» و آياتى كه بر آن دلالت دارد، استفاده شده است.

اهمّ عناوين: بيدارى فطرت و فطريّات.

[١] . فاعل فعل «واتّبعت» حضرت يوسف عليه السلام است كه با هم‌زندانيهايش در زندان بعد از تأويل خواب‌شان در مورد موحّد بودن خود و پدرانش سخن مى‌گويد

[٢] . اسدالغابه، ج ٧، ص ٢٣٠؛ الاصابه، ج ٨، ص ٢٨١

[٣] . مجمع‌البيان، ج ٩-/ ١٠، ص ٦١١؛ روح‌المعانى، ج ١٦، جزء ٢٩، ص ٢٦٩

[٤] . النّهايه، ابن‌اثير، ج ٣، ص ٤٥٧

[٥] . مفردات، ص ٦٤٠، «فطر»؛ الميزان، ج ٧، ص ١٩١

[٦] . الميزان، ج ١٦، ص ١٧٨