قدرت به مبارزه با اين آيين تازه برخاستند. آنان بى آن‌كه بدانند چه مى‌كنند به تلاش وسيع و گسترده‌اى دست زدند: تحريك قبايل مختلف بر ضدّ پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله، پيمان با قبيله‌هاى يهودى ساكن مدينه و برانگيختن آنان بر ضدّ پيامبر و بالاخره راه اندازى جنگ‌هاى خونين و توطئه‌هاى گوناگون ديگر، ولى هيچ يك از اين تلاش‌ها نتيجه‌اى نبخشيد.

آنان با امضاى پيمان صلح حديبيّه- در سال ششم- مى‌پنداشتند با جلوگيرى پيامبر صلى الله عليه و آله از ورود به مكّه وى را خوار كردند و سلطه خودشان را بر مكّه بيمه كردند؛ غافل از اين كه در واقع با امضاى اين پيمان به حكومت رسمى خويش بر حجاز پايان دادند و به صورت ضمنى به حكومت رسمى پيامبر صلى الله عليه و آله در يثرب اعتراف كردند، و طبيعى بود با اين اعتراف، پيمان‌هايى كه با قبايل ديگر بسته بودند، متزلزل شود.

از آن سال، تا سال هشتم هجرى، سران قبايل ديگر حجاز در انتظار پايان اين نزاع و كشمكش به سود اسلام و پيامبر صلى الله عليه و آله بودند كه سرانجام با تسليم شدن مكّه، حشمت قريش به يكباره فرو ريخت.

در واقع قريش، با پذيرش اين شكست، هم رياست و سلطه دينى خويش را از دست دادند و هم موقعيّت اجتماعى و قدرت اقتصادى خود را.

ولى فراموش نكنيم در تمام طول اين مبارزه سخت و دامنه‌دار، سرپرستى جنگ‌ها و ديگر توطئه‌ها بر ضدّ پيامبر و مسلمين با ابوسفيان- رئيس طايفه بنى‌اميّه- بود.

وى و دودمانش كه بيش از هر گروهى اشرافيّت مادّى و معنوى خويش را از كف داده بودند، هنگامى به اسلام گرويدند كه جز آن چاره‌اى ديگر نداشتند.

به علاوه تصوّر كردند درِ تازه‌اى براى برخوردارى از مطامع دنيا به روى آنان گشوده شده است كه اگر بتوانند بر اين موج سوار شوند به مقصود خود نايل مى‌شوند، لذا سودجويانه ومنفعت طلبانه به اسلام تن دادند. [١] ولى از آنجا كه تمام امتيازات دوره‌

[١]. حضرت على عليه السلام در ارتباط با اسلام آوردن اين طايفه فرمود: «وَ ما أَسْلَمُوا وَ لكِنِ اسْتَسْلَمُوا وَ أَسَرُّواالْكُفْرَ فَلَمَّا وَجَدُوا أَعْواناً عَلَيْهِ أَظْهَرُوهُ؛ اينان اسلام را نپذيرفته بودند، بلكه در ظاهر تسليم شدند و كفر را در سينه پنهان داشتند؛ امّا هنگامى كه ياورانى بر ضدّ اسلام يافتند، آنچه را پنهان كرده بودند، آشكار ساختند». (نهج البلاغه، نامه ١٦).