عاشورا ريشه‌ها، انگيزه‌ها، رويدادها، پيامدها - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ٢١٥ - افكار، انديشهها و رفتارهاى ضدّ دينى يزيد

شب‌نشينى دارد». [١]

ديگرى گفت: «به خدا سوگند! وى شراب مى‌نوشد و به گونه‌اى مست مى‌شود كه نماز را نيز ترك مى‌كند!». [٢]

«ابن جوزى»، دانشمند معروف اهل سنّت از قول «عبداللّه بن حنظله» نقل مى‌كند، كه گفت:

«وَاللَّهِ مَا خَرَجْنَا عَلَى‌ يَزِيدَ حَتَّى‌ خِفْنَا أَنْ نُرْمَى‌ بِالْحِجَارَةِ مِنَ السَّمَاءِ! إِنَّهُ رَجُلٌ يَنْكِحُ الْأُمُّهَاتِ، وَ الْبَنَاتِ وَالْأَخَوَاتِ وَ يَشْرِبُ الْخَمْرَ وَ يَدَعُ الصَّلَاةَ

؛ ما در حالى از نزد يزيد بيرون آمديم كه خوف آن داشتيم كه (بر اثر گناهان فراوان وى) از آسمان سنگ بر سر ما ببارد، او مردى است با مادران و دختران و خواهران نيز زنا مى‌كند؛ وى شراب مى‌نوشد و نماز نمى‌خواند». [٣]

مى‌گسارى وى به طور علنى و سرودن اشعارى در حال مستى و دهن كجى به ارزش‌هاى اسلامى در آن حالت، از صفحات تاريك زندگى يزيد است.

«سبط بن جوزى» در «تذكرةالخواص» مى‌نويسد، وى در حال مستى چنين مى‌سرود:

«ياران هم پياله من! برخيزيد و به نغمه‌هاى خوانندگان گوش فرا دهيد. پياله‌هاى شراب را پى در پى سر بكشيد و بحث‌هاى علمى را كنار بگذاريد. نغمه‌هاى ساز و آواز (به گونه‌اى مستم مى‌كند كه) مرا از شنيدن صداى اذان باز مى‌دارد و من خمره‌هاى شراب را با حوران بهشتى معاوضه كردم. (و لذّات مستى را بر وعده‌هاى‌

[١]. قَدِمْنَا مِنْ عِنْدِ رَجُلٍ لَيْسَ لَهُ دِينٌ، يَشْرِبُ الْخَمْرَ وَ يَضْرِبُ بِالطَّنَابِيرِ وَ يُعْزَفُ عِنْدَهُ الْقِيَانُ وَ يَلْعَبُ بِالْكِلَابِ وَ يَسْمُرُ عِنْدَهُ الْحَرَّابُ وَ هُمُ اللُّصُوصُ (كامل ابن اثير، ج ٤، ص ١٠٣).

[٢]. همان مدرك.

[٣]. المنتظم، ج ٤، ص ١٧٩ (حوادث سال ٦٣). شبيه همين جملات را سيوطى در تاريخ الخلفاء، ص ٢٣٣ آورده است.