عاشورا ريشهها، انگيزهها، رويدادها، پيامدها - مكارم شيرازى، ناصر - الصفحة ١٧٢ - مغيرة بن شعبه (والى كوفه)
وى با اينكه تقريباً هفت سال قبل از بعثت متولّد شده بود ولى تا اندكى پيش از صلح حديبيّه (سال ششم هجرى) مشرك باقى مانده بود. پس از آن نيز، بعد از آن كه به قتل و كشتار بىرحمانهاى دست زده بود، به مدينه پناه آورد و جان خود را به حسب ظاهر با اسلام آوردن حفظ كرد، ولى مورد استقبال پيامبر صلى الله عليه و آله و مسلمانان قرار نگرفت. [١]
«ابن ابى الحديد» در اين باره مىنويسد:
«وَ كَانَ إِسْلَامُ الْمُغَيْرَةِ مِنْ غَيْرِ اعْتِقادِ صَحِيحٍ وَ لَاإِنَابَةٍ وَ نِيَّةٍ جَمِيلَةٍ
؛ اسلام آوردن مغيره از روى اعتقاد صحيح و با نيّت صادق نبوده است». [٢]
بررسى زندگى سراسر نكبتبار مغيره خود بهترين گواه است كه وى هرگز طعم ايمان را نچشيده بود.
در حافظه تاريخ هيچ نقطه روشنى از زندگى وى در محضر پيامبر صلى الله عليه و آله ثبت نشده است، ولى پس از ارتحال پيامبر عظيم الشأن صلى الله عليه و آله به سختى در تحكيم حكومت خلفا كوشيد، تا جايى كه در حادثه يورش به خانه حضرت زهرا عليها السلام و به آتش كشيدن آن، حضورى چشمگير داشت.
امام حسن مجتبى عليه السلام در حضور معاويه و سران نابكار بنىاميّه در خطابى به مغيره فرمود:
«أَنْتَ ضَرَبْتَ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه و آله حَتَّى أَدْمَيْتَهَا وَ أَلْقَتْ ما فِي بَطْنِها؛
تو همان كسى هستى كه حضرت فاطمه عليها السلام دختر پيامبر خدا را چنان زدى كه بدنش خونين شد و فرزندى را كه در رحم داشت، سقط كرد». [٣]
وى در زمان خلافت «عمر» به عنوان والى بصره برگزيده شد، ولى پس از مدّتى به
[١]. مراجعه شود به: مختصر تاريخ دمشق، ج ٢٥، ص ١٥٧- ١٥٨ و شرح نهج البلاغه ابن ابىالحديد، ج ٢٠، ص ٨، ذيل حكمت ٤١٣.
[٢]. شرح نهج البلاغه ابن ابىالحديد، ج ٢٠، ص ٨، ذيل حكمت ٤١٣.
[٣]. بحارالانوار، ج ٤٤، ص ٨٣ و احتجاج طبرسى، ج ٢، ص ٤٠.