تحف العقول ت کمره‌ای - ابن شعبه حرّاني - الصفحة ٤٠٦ - سفارش آن حضرت بهشام در وصف عقل

(٢٣- ص) و چه كمند آنان- و فرمود (٤٢- هود) و ايمان نياورد با او جز كمى.

(١) اى هشام سپس صاحبدلان را بخوشتر وجهى ياد كرد، و ببهترين زيورى آراست و فرمود (٢٧٢- البقرة) حكمت ميدهد بهر كه خواهد، و بهر كه حكمت داده شود خير بسيارى باو داده شده و يادآور نشوند جز صاحبدلان.

اى هشام راستى خدا ميفرمايد (٣٦- ق) راستى در اين قرآن يادآوريست براى كسى كه دل دارد يعنى عقل دارد، و فرمود (١١- لقمان) هر آينه لقمان را حكمت داديم- فرمود فهم و عقل داديم.

اى هشام راستى لقمان بپسرش گفت زير فرمان حق باش تا خردمندترين مردم باشى، پسر جانم دنيا دريائى است ژرف و جهانى بسيار در آن غرقه‌اند، بايد كشتى تو در آن تقواى از خدا باشد، و پر از ايمان باشد، و بادبانش توكل، و ناخدايش خرد، و راهنمايش دانش، و لنگرش صبر باشد.

اى هشام براى هر چيزى دليلى بايد، و دليل خردمند تفكر است، و دليل تفكر خاموشى، براى هر چيزى مركبى بايد و مركب خردمند تواضع است، و همين نادانيت بس كه سوار بر مركبى شوى كه برايت غدقن است.

اى هشام اگر در دستت گردوئى باشد و مردم گويند درّيست تو را كه ميدانى گردو است سود نميدهد و اگر بدستت درى باشد زيانت ندارد كه مردم بگويند گردو است و تو خود ميدانى كه درّ است.

اى هشام خدا پيغمبران و رسولانش را ببنده‌ها گسيل نداشت جز براى اينكه تعقل كنند از طرف‌