علم سلوک - فضلى، على - الصفحة ١٨٥ - الف) معرفت توحيدى
امامرضا (ع):
ليس يدخل في شيء و لا يخرج منه
؛[١] خدا، نه در چيزى داخل مىشود و نه از آن خارج مىگردد.
ليس شيء من خلقه أقرب اليه من شيء و لا شيء أبعد منه من شيء
؛[٢] هيچ آفريدهاى از آفريده ديگر به خداى سبحان نزديكتر نيست و هيچ آفريدهاى از آفريدهاى ديگر از خداى سبحان دورتر نيست.
امامجواد (ع):
يا من هو في علوه دان و في دنوه عال
؛[٣] اى كسى كه در عين وجود در مرتبه بلند، در مرتبه زيرين نيز هست و در عين وجود در مرتبه زيرين، در مرتبه بلند هم هست.
بنابر آنچه گذشت، خداى بىكرانه در دل هر يك از كلمات تكوينى و آفريدههاى نظام هستى حضور وجودى، با آنها معيت وجودى و به آنها احاطه وجودى دارد؛ احاطهاى كه نشان مالكيت حقيقى خداى سبحان است:
وَلِلَّهِ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الْأَرْضِ وَكَانَ اللَّهُ بكُلِّ شَيٍ مُحِيطًا؛[٤] آنچه در آسمانها و زمين است، از آن خداست و خدا همواره بر هر چيزى احاطه دارد.
اين حضور، معيت، احاطه و مالكيت از ارتباطى وجودى خبر مىدهد؛ ارتباطى كه جهت قرب و حضور خداوندى و دريچه مواجهه و روىآورى خداى سبحان و توجه اوست. در فرهنگ قرآنى به اين جهت احاطى، مالكى و ارتباطى كه خداى
[١] - محمد بن بابويه قمى( صدوق)، عيون اخبار الرضا، ج ١، ص ٣٥٧.
[٢] - ابومنصور احمد بن على طبرسى، الإحتجاج، ج ٢، ص ٤٢٤.
[٣] - سيد على بن طاووس، مهج الدعوات، ص ٥٧.
[٤] - نساء( ٤): ١٢٦.