موسوعة الإمام الخميني 49 (شرح حديث جنود عقل و جهل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٩٧ - فصل هفتم در ذكر فضائل حلم از طريق منقول

فصل هفتم در ذكر فضائل حلم از طريق منقول‌

اما فضائل حلم به حسب عقل، معلوم و ثابت است و آثار شريفه مترتّبه بر آن بر كسى كه صاحب عقل سليم است پوشيده نيست، و كفايت كند در فضل آن، آن‌كه خداى تعالى در قرآن شريف، خود را به حلم معرفى فرموده؛ در سوره بنى‌اسرائيل، آيه ٤٤ فرمايد: إِنَّهُ كانَ حَلِيماً غَفُوراً [١]، و در سوره احزاب، آيه ٥١ فرمايد: وَ كانَ اللَّهُ عَلِيماً حَلِيماً [٢]، و اين، دليل بر آن است كه حلم از اوصاف كماليه‌اى است كه از كمالات مطلقه است، و موجود بِما أنّه موجودٌ به آن متّصف شود؛ زيرا كه در فلسفه، مقرّر است كه اوصاف حق آن است كه از كمالات مطلقه باشد و از صفات موجود بما أنَّه موجودٌ باشد، و در اتصاف وجود به آن، تخصّص استعداد رياضى و طبيعى در كار نباشد [٣].

و تمام اوصاف كماليه از جنود رحمان است؛ زيرا كه جنود حق و رحمان ظلّ او است، و ظلّ شى‌ء مباينت عزلى با او ندارد، و تباين وصفى- كه تفاوت به كمال و نقص است- دارد، كه در قرآن شريف از اين معنى دقيق عرفانى و حقيقت ثابت برهانى، به آيه و نشانه تعبير شده است.

و نيز خداى تعالى حضرت ابراهيم «خليل الرحمن» را- كه از اعاظم كُمَّل دارِ

[١] «او به‌درستى بُردبار و آمرزنده است».

[٢] «و خداست كه دانا و بُردبار است».

[٣] الحكمة المتعالية، ج ٦، ص ١٣٣.