موسوعة الإمام الخميني 49 (شرح حديث جنود عقل و جهل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٣٥٩ - فصل چهارم موعظت در اين باب

آثارى حاصل شده. آيا نماز پنجاه ساله، آنها را به اخلاقِ دوستان خدا و انبياء- عليهم السلام- نزديك كرده و خوف و خشيت و تواضع و مانند آنها در او ايجاد كرده؟ يا نماز پنجاه ساله، عُجب و كبر آورده؛ به بندگان خدا با تدلّل وتكبر رفتار كند و از آنها توقّع احترام و اكرام دارد؟ اگر چنين است، بداند كه شيطان را در او تصرّف است و اعمال او، شيطانى و نفسانى است، و چنين عملى او را از سعادت و آشنايى با خدا دور كند و به شيطان و جنود ابليسى نزديك و آشنا كند.

نمازى كه معراج مؤمن و مقرِّب متّقين است، بايد علاقه‌هاى دنيايى را از دل بگسلاند و زنجيرهاى طبيعت را پاره كند؛ دل را الهى و ربّانى كند. پنجاه سال سجده بر خاك، بايد روح تواضع و تذلّل در انسان ايجاد كند اگر تصرف شيطان در كار نباشد، و نمازى كه با دست شيطان بيايد، معجون ابليس است نه معجون الهى، و چنين معجونى رفع امراض قلبيه نكند كه سهل است، به امراض و دردهاى درونى بيفزايد و دل را به حزب شيطان و جهل نزديك كند.

واى بر آن نمازگزارى كه پنجاه سال به خيال خود قصد قربت در نماز خود كرده و در افتتاح نماز وَجَّهْتُ وَجْهِيَ لِلَّذِي فَطَرَ السَّماواتِ وَ الْأَرْضَ‌ [١] گفته و إِيَّاكَ نَعْبُدُ وَ إِيَّاكَ نَسْتَعِينُ‌ [٢] در حضور حق تعالى گفته و پس از اين همه دعوى، هر روز چندين مرحله از مقام قرب خدا دور شده و از معراج قرب مهجور گرديده و به مقام ابليسى و حزب شيطانى نزديك شده، و به جاى ثمره تقرّب به حق و

[١] «من از روىِ اخلاص به سوى كسى روى آوردم كه آسمان‌ها و زمين را آفريده است». (الأنعام (٦): ٧٩)

[٢] «تنها تو را مى‌پرستيم، و تنها از تو يارى مى‌جوييم». (الفاتحة (١): ٥)