موسوعة الإمام الخميني 49 (شرح حديث جنود عقل و جهل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ١٥٧ - فصل دوم عدالت و جور در كتب اخلاقيّه
جور- كه ضد آن است- جزوى نَبُوَد از رذيلت، بلكه همه رذيلتها بُوَد» [١].
فصل دوم عدالت و جور در كتب اخلاقيّه
] حكما جميع اجناس فضائل را چهار فضيلت دانند: حكمت، شجاعت، عفت، عدالت [٢].
زيرا كه نفس را دو قوّه است: قوّه ادراك و قوّه تحريك، و هر يك از اين دو را به دو شعبه منقسم فرمودند:
اما قوّت ادراك منقسم شود به عقل نظرى و عقل عملى؛ و اما قوّت تحريك نيز منقسم شود به قوّه دفع- كه آن شعبه غضب است- و قوّه جذب كه آن شهوت است.
و تعديل هر يك از اين قواى چهارگانه و خارج نمودن آنها را از حد افراط و تفريط، فضيلتى است.
پس حكمت عبارت است از: تعديل قوّه نظريه و تهذيب آن، و عدالت عبارت است از: تعديل قوّه عمليه و تهذيب آن، و شجاعت عبارت است از:
تعديل قوّه غضبيه و تهذيب آن، و عفت عبارت است از: تعديل و تهذيب قوّه شهويه.
و عدالت را اطلاق ديگرى است و آن عبارت است از: تعديل جميع قواى
[١] تهذيب الأخلاق وتطهير الأعراق، ص ١١١؛ اخلاق ناصرى، ص ١٣٦.
[٢] تهذيب الأخلاق وتطهير الأعراق، ص ٣٧؛ اخلاق ناصرى، ص ١٠٨- ١٠٩؛ جامع السعادات، ج ١، ص ٥٠- ٥١.