موسوعة الإمام الخميني 49 (شرح حديث جنود عقل و جهل) - الخميني، السيد روح الله - الصفحة ٢٤٢ - فصل دوم در بيان تأثير رأفت

رَبَّنا وَسِعْتَ كُلَّ شَيْ‌ءٍ رَحْمَةً وَ عِلْماً [١].

و از اين جهت است كه در مفتاح كتاب الهى‌ [٢]، اين دو اسم بزرگ تابع اسم اعظم قرار داده شده است، اشاره به آن‌كه مفتاح وجود، حقيقتِ رحمت رحمانيه و رحيميه است، و رحمتْ سابق بر غضب، و از اين باب، اهل معرفت گويند: «بِبِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ ظَهَرَ الْوُجُودُ» [٣].

اين اسم رحمت- كه شعب آن رأفت و عطوفت و امثال آن از اسماء صفاتيه و افعاليه است- اسمى است كه حق تعالى بيشتر، خود را به آن معرفى فرموده و در هر يك از سور قرآنيه آن را تكرار فرموده تا دل‌بستگى بندگان به رحمت واسعه آن ذات مقدّس روزافزون شود و دل‌بستگى به رحمت حق منشأ تربيت نفوس و نرم شدن قلوب قاسيه شود.

با هيچ چيز مثل بسط رحمت و رأفت و طرح دوستى و مودّت نمى‌توان دل مردم را به دست آورد و آنها را از سركشى و طغيان بازداشت، و لهذا، انبياء عظام مظاهر رحمت حق- جلّ وعلا- هستند، چنانچه خداى تعالى معرفى رسول اكرم- صلّى اللَّه عليه وآله وسلم- را فرموده در آخر سوره توبه- كه خود سوره غضب است- به اين نحو:

لَقَدْ جاءَكُمْ رَسُولٌ مِنْ أَنْفُسِكُمْ عَزِيزٌ عَلَيْهِ ما عَنِتُّمْ حَرِيصٌ عَلَيْكُمْ بِالْمُؤْمِنِينَ رَؤُفٌ رَحِيمٌ‌ [٤].

[١] «پروردگارا رحمت و دانش تو بر همه چيز احاطه دارد». (غافر (٤٠): ٧)

[٢] مراد سوره فاتحة الكتاب (حَمد) است.

[٣] الفتوحات المكّية، ج ١، ص ١٠٢.

[٤] «هر آينه پيامبرى از خودِ شما بر شما مبعوث شده است، هر آنچه شما را رنج مى‌دهد بر او گران مى‌آيد، و اصرار بر هدايت شما دارد و با مؤمنان رؤوف و مهربان است». (التوبة (٩): ١٢٨)