خشية اللّٰه،و وجه اوّل ظاهرتر است براى آن‌كه در كلام نظم و نثر اين [١]بسيار است،و[بعضى] [٢]فصحا گفتند:لو الهمت الجمادات و سائر الحيوانات حرارة الاشتياق و مرارة الفراق لوقفت المياه عن جريها و أمسكت الشّمس عن سيرها و لذابت الجواهر في معادنها و تقلّعت الجبال عن اماكنها و لما انتفع النّاس بالنّهار المضيء و لا اهتدى احد بالكوكب [٣]الدّريّ،و معنى آيت بعينه اين است كه بر سبيل مثل است،أ لا ترى الى قوله: وَ تِلْكَ الْأَمْثٰالُ نَضْرِبُهٰا لِلنّٰاسِ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ ،گفت:ما مثلها مى‌زنيم براى مردمان تا همانا ايشان انديشه كنند.

آنگه در صفات و توحيد و ثناء خود گرفت،گفت: هُوَ اللّٰهُ الَّذِي لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ هُوَ عٰالِمُ الْغَيْبِ وَ الشَّهٰادَةِ هُوَ الرَّحْمٰنُ الرَّحِيمُ ،گفت:او آن خدايى است كه جز او خدايى نيست داناى نهان و آشكار است و بخشاينده و بخشايشگر [٤].حسن گفت:يعنى عالم سرّ و علانيه است.ديگر مفسّران گفتند:عالم است به آنچه بينند و آنچه نبينند.

هُوَ اللّٰهُ الَّذِي لاٰ إِلٰهَ إِلاّٰ هُوَ ،او آن خدايى است كه جز او خدايى نيست.

اَلْمَلِكُ ،پادشاه است،خداوند ملك و پادشاهى است.و بيان كرديم كه:مرجع اين نام با قادرى است،يعنى قادر است بر همه چيزها [٥]. اَلْقُدُّوسُ ،پاك است از همه عيب [٦]و وصفى كه لايق نباشد[به او] [٧]و منزّه از همۀ قبايح.قتاده گفت:

معنى قدّوس مبارك است.ابن كيسان گفت:ممجّد است و به سريانى «قديسا»ست اين نام،و اشتقاق او از قدس است و اين طهارت باشد. اَلسَّلاٰمُ ،

[١] .آد و ديگر نسخه بدلها:ندارد.

[٧] [٢] .اساس:ندارد،با توجّه به آد و ديگر نسخه بدلها افزوده شد.

[٣] .كا:بالكوكب.

[٤] .آد+است.

[٥] .آد،كا،گا:بر ابداع اعيان.

[٦] .آد،كا،گا:عيبى.