رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٧٢٤ - مسائل اختصاصى
سوم: اينكه هر يك از جدّ يا جدّه از طرف پدر باشد و برادر يا خواهر از طرف پدر و مادر باشد، حكم اين صورت حكم صورت گذشته است، و دانسته شد كه برادر يا خواهر پدرى ميّت اگر با برادر يا خواهر پدرى و مادرى جمع شود، پدرى تنها ارث نمىبرد.
چهارم: اينكه اجداد يا جدّات يا هر دو هم از طرف پدر و هم از طرف مادر باشند، و برادرها يا خواهرها يا هر دو نيز چنين باشند، در اين صورت براى خويشان مادرى از برادرها و خواهرها و اجداد و جدّات يك سوم از تركه است، و بطور مساوى بين مذكر و مؤنث آنها تقسيم مىشود، و براى خويشان پدرى از آنها دو سوم از تركه است كه به هر مذكرى دو مقابل مؤنث داده مىشود؛ و اگر همه ذكور يا همه اناث باشند، بطور مساوى بين آنها تقسيم مىشود.
پنجم: اينكه جدّ يا جدّه از طرف پدر باشد و برادر يا خواهر از طرف مادر، در اين صورت برادر يا خواهر در فرضى كه يكى باشد يك ششم از مال را مىبرد، و اگر متعدد باشند يك سوم را بطور مساوى بين خودشان تقسيم مىنمايند و باقيمانده مال جدّ يا جدّه است؛ و اگر جدّ و جدّه هر دو باشند، جدّ دو مقابل جدّه مىبرد.
ششم: اينكه جد يا جدّه يا هر دو از طرف مادر و برادر يا برادرها از طرف پدر باشد، در اين صورت براى جد يا جدّه يك سوم است؛ و اگر هر دو هستند همان يك سوم را بطور مساوى تقسيم مىكنند، و دو سوم آن براى برادر يا برادرها است؛ و اگر با آن جدّ يا جدّه خواهر از طرف پدر باشد، در صورتى كه يكى باشد نصف را مىبرد، و اگر متعدد باشند دو سوم را مىبرند، و در هر صورت از براى جدّ و يا جدّه يك سوم است؛ و بنا بر اين اگر خواهر يكى شد، يك ششم از تركه زائد است و مردد است كه به خواهر داده مىشود و يا ميان او و جدّ يا جدّه تقسيم مىشود، و احتياط واجب در آن، مصالحه است.
هفتم: اينكه اجداد يا جدّات يا هر دو، هم پدرى باشند و هم مادرى و با آنها برادر يا خواهرِ پدرى باشد، يكى باشد يا متعدد، در اين صورت براى جدّ يا جدّۀ مادرى يك سوم است، و با تعدُّد بطور مساوى بين آنها تقسيم مىشود، اگر چه بعضى مذكر و بعضى مؤنث باشند؛ و براى جدّ يا جدّۀ پدرى، و برادر يا خواهرِ پدرى دو سوم باقى از تركه است، و مذكر دو برابر مؤنث مىگيرد. و اگر با آن اجداد يا جدّات، برادر يا خواهرِ مادرى باشد، براى جدّ يا جدّۀ مادرى و برادر يا خواهرِ مادرى يك سوم است كه بطور مساوى بين آنها تقسيم مىشود، اگر چه بعضى مذكر و بعضى مؤنث باشند؛ و براى جدّ و يا جدّۀ پدرى دو سوم است، و جدّ دو برابر جدّه مىگيرد.
هشتم: اينكه برادرها يا خواهرها بعضى پدرى و بعضى مادرى باشند و با آنها جدّ يا جدّۀ پدرى باشد، در اين صورت براى برادر يا خواهرِ مادرى يك ششم تركه است اگر يكى باشد، و يك سوم است اگر متعدّد باشند، و بطور مساوى بين آنها تقسيم مىشود و براى برادر يا خواهرِ پدرى و جدّ يا جدّۀ پدرى باقىِ آن تركه است، و براى مذكر دو برابر مؤنث است؛ و اگر با آن برادرها يا خواهرها جدّ يا جدّۀ مادرى باشد، براى جدّ يا جدّۀ مادرى و برادر يا خواهرِ مادرى تمام يك سوم است و بطور مساوى بين آنها تقسيم مىشود، و براى برادر يا خواهرِ پدرى دو سوم