رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٧٣٦ - مسأله ٢٧٦٥
عمه مىبرد (٢) بنا بر اين اگر مال را نُه قسمت كنند، سه قسمت را به دايى يا خاله و يك قسمت را به عمو يا عمۀ مادرى و پنج قسمت ديگر را به عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى مىدهند
. اين مسأله، در رساله آيات عظام: فاضل و سيستانى نيست
(١) خوئى ، تبريزى : و بقيۀ ورثه دو قسمت باقيمانده را به طور مساوى بين خودشان تقسيم مىكنند.
(٢) مكارم : بقيه مسأله ذكر نشده.
زنجانى : مسأله اگر وارث ميّت يك دايى يا يك خاله و يك عمو يا يك عمّه مادرى و عمو و عمّه پدر و مادرى يا پدرى باشند، ١٣ مال را به دايى يا خاله مىدهند، و ١٦ باقى مانده را به يك عمو يا يك عمّۀ مادرى و بقيّه را به عمو و عمّههاى پدر و مادرى يا پدرى مىدهند و عمو دو برابر عمّه مىبرد؛ بنا بر اين سهم دايى يا خاله ٩٢٧ و سهم عمو يا عمّه مادرى ٣٢٧ و سهم عموى پدر و مادرى يا پدرى ١٠٢٧ و سهم عمّه پدر و مادرى ٥٢٧ خواهد بود.
البتّه از آنجا كه برخى از علماء، سهم عمو و عمّه را يكسان دانسته و بين عمو يا عمّه پدر و مادرى يا پدرى با عمو يا عمّه مادرى فرقى نگذاشتهاند، احتياط مستحبّ آن است كه مقدار مردّد را مصالحه كنند؛ بنا بر اين سهم قطعى عمو يا عمّه مادرى ٦٥٤(طبق نظر برخى علماء:١٢٥٤ و سهم قطعى عموى پدر و مادرى يا پدرى ١٢٥٤(طبق نظر صحيح:٢٠٥٤ و سهم قطعى عمّه پدر و مادرى يا پدرى ١٠٥٤(طبق نظر برخى علماء:١٢٥٤ مىباشد و اگر مقدار مردّد بين دو نظريه را با مصالحه به طور مساوى قسمت كنند، سهم عمو يا عمّه مادرى ٩٥٤، سهم عموى پدر و مادرى يا پدرى ١٦٥٤ و سهم عمّه پدر و مادرى يا پدرى ١١٥٤ مىباشد و سهم دايى يا خاله هم بنا بر هر دو نظريه ١٨٥٤ است.
[مسأله ٢٧٦٥]
مسأله ٢٧٦٥ اگر وارث ميت يك دايى يا يك خاله و عمو و عمۀ مادرى و عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى باشد، مال را سه قسمت مىكنند يك قسمت را دايى يا خاله مىبرد و دو قسمت باقيمانده را سه سهم مىكنند: يك سهم آن را به عمو و عمۀ مادرى مىدهند كه بنا بر احتياط واجب با هم مصالحه مىكنند (١) و دو سهم ديگر را بين عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى قسمت مىنمايند و عمو دو برابر عمه مىبرد (٢) بنا بر اين مال را نُه قسمت كنند؛ سه قسمت آن، سهم خاله يا دايى و دو قسمت سهم عمو و عمۀ مادرى و چهار قسمت سهم عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى مىباشد.
اين مسأله، در رسالۀ آيات عظام: خوئى ، تبريزى ، فاضل و سيستانى نيست
(١) گلپايگانى ، صافى : يك سهم آن را به طور مساوى بين عمو و عمّۀ مادرى قسمت مىكنند. .
بهجت : كه بين خود تقسيم مىنمايند و احتياط در مصالحه بين خودشان است. .
(٢) مكارم : بقيه مسأله ذكر نشده.
زنجانى : مسأله اگر وارث ميّت يك دايى يا يك خاله و عمو و عمّه مادرى و عمو و عمّه پدر و مادرى يا پدرى باشند، ١٣ مال را دايى يا خاله مىبرد و از ٢٣ باقى مانده هم ١٣ آن به عمو و عمّه مادرى مىرسد كه به طور مساوى بين آنها قسمت مىشود و ١٣ باقى مانده هم به عمو و عمّه پدر و مادرى يا پدرى مىرسد كه عمو دو برابر عمّه مىبرد، بنا بر اين سهم دايى يا خاله ٩٢٧، سهم