مكارم : مسأله ١٩٣٤ هرگاه كسى بگويد هر كس گم شدۀ مرا پيدا كند نيمى از آن را به او مى‌دهم، در صورتى كه عامل از خصوصيات و قيمت آن گم شده با خبر نباشد جعاله اشكال دارد.

[مسأله ٢٢٢٤]

مسأله ٢٢٢٤ پيش از آن كه عامل شروع به كار كند، جاعل و عامل مى‌توانند جعاله را به هم بزنند (١)

(١) خوئى ، فاضل ، تبريزى ، سيستانى ، صافى : جاعل مى‌تواند جعاله را به هم بزند.

مكارم : [ و]بعد از شروع نيز مى‌توانند جعاله را به هم بزنند، ولى اگر جاعل بهم زند بايد مزد مقدار عملى را كه انجام داده به او بدهد.

بهجت : مسأله جاعل مى‌تواند پيش از آنكه عامل، شروع به كار كند جُعاله را بهم بزند، و بعد از شروع به كار نيز مى‌تواند، بهم بزند ولى بايد مزد مقدار عملى كه عامل انجام داده به او بدهد.

[مسأله ٢٢٢٥]

مسأله ٢٢٢٥ بعد از آن كه عامل شروع به كار كرد، اگر جاعل بخواهد جعاله را به هم بزند اشكال ندارد (١) ولى بايد مزد مقدار عملى را كه انجام داده به او بدهد.

(١) اراكى : پس اگر حقّى را كه قرار داده شده بر مجموع مقدمات و نتيجه باشد، بايد به همان نسبت مزد مقدار كارى را كه انجام داده است به او بدهد.

خوئى ، گلپايگانى ، فاضل ، تبريزى ، صافى ، نورى ، زنجانى : اشكال دارد. [پايان مسأله]

سيستانى : اشكال دارد، مگر اينكه با عامل به توافق برسند. [پايان مسأله]

بهجت ، مكارم : رجوع كنيد به ذيل مسأله ٢٢٢٤

[مسأله ٢٢٢٦]

مسأله ٢٢٢٦ عامل مى‌تواند عمل را ناتمام بگذارد، ولى اگر تمام نكردن عمل، اسباب ضرر جاعل شود (١) بايد آن را تمام نمايد. مثلاً اگر كسى بگويد هر كس چشم مرا عمل كند فلان مقدار به او مى‌دهم و دكتر جراحى شروع به عمل كند، چنانچه طورى باشد كه اگر عمل را تمام نكند، چشم معيوب مى‌شود، بايد آن را تمام نمايد (٢) و در صورتى كه ناتمام بگذارد، حقّى به جاعل ندارد (٣)

اين مسأله، در رسالۀ آيت اللّٰه بهجت نيست

(١) سيستانى : اسباب ضرر جاعل يا كسى كه عمل براى او انجام مى‌گيرد شود. .

(٢) سيستانى : بقيّه مسأله ذكر نشده.

(٣) گلپايگانى ، فاضل ، صافى ، نورى ، زنجانى : و ضامنِ عيبى كه حاصل مى‌شود ( نورى : و ضررى كه بوجود آمده است) نيز مى‌باشد.

مكارم : و ضامن ضرر و زيان او نيز هست.

[مسأله ٢٢٢٧]

مسأله ٢٢٢٧ اگر عامل كار را ناتمام بگذارد، چنانچه آن كار مثل پيدا كردن اسب است كه تا تمام نشود براى جاعل فايده ندارد، عامل نمى‌تواند چيزى مطالبه كند. و همچنين است اگر جاعل مزد را براى تمام كردن عمل (١) قرار بگذارد (٢) مثلاً بگويد هر كس لباس مرا بدوزد، ده تومان به او مى‌دهم (٣) ولى اگر مقصودش اين باشد كه هر مقدار از عمل كه انجام گيرد براى آن مقدار مزد بدهد، جاعل بايد مزد مقدارى را كه انجام شده