س ١٨٩٧: مبلغى پول از يكى از دوستانم به عنوان مضاربه گرفتم، به اين شرط كه آن مبلغ و مقدارى اضافه را بعد از گذشت مدّتى به او بپردازم و من هم قسمتى از آن را به يكى از دوستانم كه به آن احتياج داشت دادم و قرار شد ١٣ سود پول را او بپردازد. آيا اين كار صحيح است؟ ج: گرفتن پول از كسى به اين شرط كه اصل پول را همراه با مقدارى اضافه، بعد از مدّتى به او بپردازيد، عقد مضاربه نيست بلكه قرض ربوى حرام است، و امّا گرفتن آن پول به عنوان مضاربه، قرض از او محسوب نمى‌شود و پول نيز ملك عامل نمى‌گردد، بلكه بر ملكيت صاحب آن باقى مى‌ماند و عامل فقط حقّ تجارت با آن را دارد و هر دو بر اساس توافقى كه كرده‌اند در سود آن شريك هستند و عامل حقّ ندارد بدون اذن صاحب مال، مقدارى از آن را به ديگرى قرض بدهد و يا به عنوان مضاربه در اختيار او بگذارد.

س ١٨٩٨: قرض گرفتن پول به اسم مضاربه، از اشخاصى كه پول را به عنوان مضاربه مى‌دهند تا در برابر هر صد هزار تومان طبق قرارداد هر ماه در حدود چهار يا پنج هزار تومان سود دريافت كنند، چه حكمى دارد؟ ج: قرض گرفتن به صورت مزبور مضاربه نيست، بلكه همان قرض ربوى است كه از نظر تكليفى حرام است و با تغيير صورىِ عنوان، حلال نمى‌شود، هر چند اصل قرض صحيح است و قرض گيرنده مالك مال مى‌شود.

س ١٨٩٩: شخصى مبلغى پول به فردى داده تا با آن تجارت كند و هر ماه مبلغى را به عنوان سود آن به او بپردازد و همه خسارتها هم بر عهده او باشد، آيا اين معامله صحيح است؟ ج: اگر قرار داد ببندند كه با مال او به نحو صحيح شرعى مضاربه صورت بگيرد و بر عامل شرط كند كه هر ماه مقدارى از سهم او از سود آن را على الحساب به او بدهد و اگر خسارتى متوجه سرمايه شد، عامل ضامن باشد، چنين معامله‌اى صحيح است و در غير اين صورت وجه شرعى براى آن وجود ندارد.

س ١٩٠٠: مبلغى پول براى خريد و وارد كردن و فروش وسايل نقليه به شخصى دادم، به اين شرط كه سود حاصل از فروش آنها بطور مساوى بين ما تقسيم شود و او هم بعد از گذشت مدّتى مبلغى را به من داد و گفت: اين سهم شما از سود است، آيا گرفتن آن مبلغ براى من جايز است؟ ج: اگر سرمايه را به عنوان مضاربه به او داده‌ايد و او هم با آن وسايل نقليه خريده و فروخته باشد و سهم شما از سود را بدهد، آن سود براى شما حلال است.

س ١٩٠١: شخصى مبلغى پول را براى تجارت با آن نزد فرد ديگرى سپرده و هر ماه مبلغى را على الحساب از او مى‌گيرد و سر سال مبادرت به محاسبه سود و زيان مى‌كنند، اگر صاحب پول و آن شخص با رضايت هم سود و زيان را به يكديگر ببخشند، آيا انجام اين كار توسط آنان صحيح است؟ ج: اگر آن مال را به عنوان انجام مضاربه بطور صحيح، به او داده باشد، اشكال ندارد كه