رساله توضیح المسایل ( مراجع ) - خمینی، روح الله و سایر مراجع - الصفحة ٢٤٥ - مسأله ٢١٣٢
[مسأله ٢١٣١]
مسأله ٢١٣١ اگر بعد از معامله و پيش از تحويل گرفتن (١) مال عيبى در آن پيدا شود (٢) خريدار مىتواند معامله را به هم بزند و نيز اگر در عوض مال بعد از معامله و پيش از تحويل گرفتن (٣) عيبى پيدا شود، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند، ولى اگر بخواهند تفاوت قيمت بگيرند اشكال دارد (٤)
(١) خوئى ، تبريزى : سيستانى : تحويل دادن. .
(٢) صافى : و يا در عوض مال، بعد از معامله و پيش از تحويل گرفتن، عيبى پيدا شود، فروشنده يا خريدار مىتوانند به دستورى كه در مسأله [٢١٢٩]گفته شد عمل نمايند.
(٣) خوئى ، سيستانى ، تبريزى : تحويل دادن. .
(٤) گلپايگانى : اگر بخواهند، مىتوانند تفاوت قيمت بگيرند.
خوئى ، تبريزى : اگر بخواهند تفاوت قيمت بگيرند، جايز نيست.
سيستانى : اگر بخواهند تفاوت قيمت را بگيرند، در صورت عدمِ امكانِ ردّ، جائز است.
مكارم : مسأله هرگاه بعد از معامله و پيش از تحويل گرفتن جنس، عيبى در آن پيدا شود، مشترى مىتواند معامله را فسخ كند، همچنين اگر در عوض آن جنس بعد از معامله و پيش از تحويل گرفتن عيبى پيدا شود فروشنده مىتواند معامله را بهم زند.
زنجانى : مسأله اگر بعد از معامله و پيش از تحويل دادن مال، عيبى بدون دخالت خريدار در آن پيدا شود، خريدار مىتواند معامله را به هم بزند و نيز اگر در عوض مال بعد از معامله و پيش از تحويل دادن، عيبى بدون دخالت فروشنده پيدا شود، فروشنده مىتواند معامله را به هم بزند، ولى نمىتواند تفاوت قيمت بگيرد.
[مسأله ٢١٣٢]
مسأله ٢١٣٢ اگر بعد از معامله عيب مال را بفهمد و فوراً معامله را به هم نزند، ديگر حقّ به هم زدن معامله را ندارد (١)
(١) گلپايگانى ، صافى : مگر آنكه جاهل به مسأله باشد، كه وقتى فهميد، مىتواند معامله را به هم بزند. ( صافى : و اگر بعد از حصول مانع از ردّ مال به فروشنده، ملتفت عيب شود، اگر فوراً تفاوت قيمت صحيح و معيوب را مطالبه نكرد حقّ مطالبۀ او ساقط نمىشود) .
بهجت : و براى فسخ معامله كافى است كه به طرف مقابل اطلاع دهد و يا اگر ممكن نيست به ديگران اطلاع دهد كه معامله را فسخ كرده است.
مكارم : بنا بر احتياط حقّ او ساقط مىشود، ولى مقدارى تأخير براى فكر كردن مانعى ندارد و شرط نيست كه فروشنده موقع فسخ حاضر باشد.