فاضل : مسأله اگر وارث ميّت عبارت از عمو و عمّه يا يكى از آنان و دايى و خاله يا يكى از آنان باشد، عمو و عمه كه از جانب پدر منتسب به ميّت هستند سهم الارث پدر يعنى ٢٣ اصل مال را ارث مى‌برند كه طبق مسائل [٢٧٥٦ تا ٢٧٥٨]بين آنان تقسيم مى‌شود و دايى و خاله كه از جانب مادر به ميّت انتساب دارند سهم الارث او يعنى ١٣ از اصل مال را ارث مى‌برند كه طبق مسائل [٢٧٥٩ و ٢٧٦٠ و مسائل اختصاصى ٢٩٢٤ و ٢٩٢٥ صفحۀ ٧٣٢]بين آنان تقسيم مى‌شود.

مسألۀ اختصاصى

فاضل : مسألۀ ٢٩٣٠ اگر وارث ميّت علاوه بر چند عمو و عمّه و دايى و خاله، همسر ميّت نيز باشد، همسر ميّت اگر شوهر باشد ١٢ و اگر زن باشد ١٤ ارث مى‌برد و ١٣ اصل مال ميّت به دايى و خاله مى‌رسد كه طبق مسائل [٢٧٥٩ و ٢٧٦٠ و مسائل اختصاصى ٢٩٢٤ و ٢٩٢٥ صفحۀ ٧٣٢]بين آنان تقسيم مى‌شود و بقيۀ مال بين عمو و عمّه طبق مسائل [٢٧٥٦ تا ٢٧٥٨]تقسيم مى‌شود. توجه به اين نكته لازم است كه سهم همسر از سهم دايى و خاله كسر نمى‌شود و تنها از سهم عمو و عمّه كسر مى‌شود.

[مسأله ٢٧٦٣]

مسأله ٢٧٦٣ اگر وارث ميت يك دايى يا يك خاله و عمو و عمه باشد چنانچه عمو و عمّه پدر و مادرى يا پدرى باشند، مال را سه قسمت مى‌كنند، يك قسمت را دايى يا خاله مى‌برد و از بقيه، دو قسمت به عمو (١) و يك قسمت به عمه مى‌دهند (٢) بنا بر اين اگر مال را نُه قسمت كنند سه قسمت را به دايى يا خاله و چهار قسمت را به عمو و دو قسمت را به عمه مى‌دهند

. اين مسأله، در رساله آيت اللّٰه سيستانى نيست

(١) خوئى : بنا بر مشهور دو قسمت به عمو. .

(٢) خوئى ، تبريزى : بنا بر اين مال را نُه قسمت مى‌كنند: سه قسمت را به دايى يا خاله و ( تبريزى : بنا بر مشهور) چهار قسمت را به عمو و دو قسمت را به عمه مى‌دهند ولى بعيد نيست كه ( خوئى : بقيه) بين عمو و عمّه به طور مساوى تقسيم شود.

فاضل : رجوع كنيد به ذيل مسالۀ ٢٧٦٢

زنجانى : مسأله اگر وارث ميّت يك دايى يا يك خاله و يك يا چند عمو و عمّه باشند،١٣ مال را دايى يا خاله و بقيه را عمو و عمّه مى‌برند، پس چنانچه عمو و عمّه همگى مادرى باشند سهم آنها به طور مساوى بينشان تقسيم مى‌شود و اگر همه پدر و مادرى يا پدرى باشند، به گونه‌اى تقسيم مى‌كنند كه به عمو دو برابر عمّه برسد؛ بنا بر اين اگر وارث يك دايى يا خاله و يك عمو و يك عمّه پدر و مادرى باشند، سهم دايى يا خاله ٣٩ و سهم عمو ٤٩ و سهم عمّه ٢٩ خواهد بود.

[مسأله ٢٧٦٤]

مسأله ٢٧٦٤ اگر وارث ميت يك دايى يا يك خاله و يك عمو يا يك عمۀ مادرى و عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى باشد، مال را سه قسمت مى‌كنند، يك قسمت آن را به دايى يا خاله مى‌دهند (١) و دو قسمت باقيمانده را شش قسمت مى‌كنند، يك قسمت را به عمو يا عمۀ مادرى و بقيه را به عمو و عمۀ پدر و مادرى يا پدرى مى‌دهند و عمو دو برابر