فاضل : مسأله ٢٧٦٢ حيوان اهلى حلال گوشت، از سه راه حرام گوشت مى‌شود: اوّل: اين كه جلاّل باشد، يعنى خوراك آن بر حسب عادت، منحصر به مدفوع انسان باشد كه در اين صورت گوشت و شير آن حرام و بنا بر احتياط واجب بول و مدفوع آن نجس مى‌شود. دوم: اين كه انسان با حيوان چهار پا نزديكى كند و عمل زشت انجام دهد. در اين صورت گوشت و شير آن، بلكه بنا بر احتياط واجب نسل آن هم حرام مى‌شود و نيز بول و مدفوع آن بنا بر احتياط نجس است. سوم: برّه و بزغاله و گوساله‌اى كه از شير خوك بخورد تا نموّ كند و استخوانش محكم شود گوشت و شير و نسلش حرام مى‌شود و بنا بر احتياط واجب بول و مدفوع آن نجس است ولى اگر از شير انسان بخورند تا بزرگ شوند گوشت و شيرشان حرام نمى‌شود بلكه كراهت دارد.

فاضل : مسأله ٢٧٦٣ حيوان جلاّل را اگر بخواهند حلال شود بايد استبراء كنند، يعنى تا مدّتى آن را از خوردن نجاست باز دارند و به آن غذاى پاك بدهند به نحوى كه ديگر نگويند جلاّل است. و بنا بر احتياط واجب شتر را چهل روز و گاو را سى روز و بهتر است چهل روز و گوسفند را ده روز و بهتر است چهارده روز و مرغابى را پنج روز و بهتر است هفت روز و مرغ خانگى را سه روز و ماهى را يك شبانه روز استبراء كنند.

فاضل : مسأله ٢٧٦٤ گوشت و شير حيوان نجس مانند سگ و خوك، حرام است و همچنين گوشت و شير حيوانات درنده كه معمولاً نيش و چنگال دارند مانند شير و پلنگ و يوزپلنگ و گرگ و كفتار و شغال و روباه و گربه و همين طور حيواناتى كه مسخ شده‌اند مانند فيل و خرس و بوزينه و خرگوش حرام مى‌باشند و خوردن حيوانات ريز و حشرات مانند موش و سوسمار و مار و مارمولك و عقرب و سوسك و زنبور و مور و مگس و پشه و انواع كرمها نيز حرام است.

[مسأله ٢٦٣٣]

مسأله ٢٦٣٣ آشاميدن شراب (١) حرام و (٢) در بعضى از اخبار بزرگترين گناه شمرده شده است (و اگر كسى آن را حلال بداند در صورتى كه ملتفت باشد كه لازمۀ حلال دانستن آن، تكذيب خدا و پيغمبر صلى الله عليه و آله و سلم مى‌باشد كافر است (٣) . از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت شده است كه فرمودند: شراب ريشۀ بديها و منشأ گناهان است و كسى كه شراب مى‌خورد، عقل خود را از دست مى‌دهد و در آن موقع خدا را نمى‌شناسد و از هيچ گناهى باك ندارد و احترام هيچ كس را نگه‌نمى‌دارد و حقّ خويشان نزديك را رعايت نمى‌كند و از زشتيهاى آشكار رو نمى‌گرداند (٤) و روح ايمان و خداشناسى از بدن او بيرون مى‌رود و روح ناقص خبيثى كه از رحمت خدا دور است در او مى‌ماند و خدا و فرشتگان و پيغمبران و مؤمنين، او را لعنت مى‌كنند و تا چهل روز نماز او قبول نمى‌شود و روز قيامت روى او سياه است (٥) و زبان از دهانش بيرون مى‌آيد و آب دهان او به سينه‌اش مى‌ريزد و فرياد تشنگى او بلند است.

(١) اراكى : و هر چيزى كه انسان را مست مى‌كند. .

(٢) مكارم : آشاميدن شراب حرام و از گناهان كبيره است، بلكه. .

(٣) خوئى ، گلپايگانى ، تبريزى ، صافى : اگر كسى آن را حلال بداند كافر است. .