مسأله تجسم اعمال از مسايل مربوط به جهانِ پس از مرگ است اين مسأله، اگر چه شاخه اى از كيفر و پاداش اخروى است، ولى در بحث شهود و گواهان قيامت نيز مى تواند راهگشا باشد، زيرا هرگاه كردار انسان گنهكار در سراى ديگر تجسم يابد خود بهترين شاهد و گواه بر جرم بودن و راه هر گونه انكار را بر او مسدود مى سازد، ما هر چند در گذشته در بخش پرسشها پاسخ اين كه (چرا كيفر فزونتر از«جرم» و گناه است؟) پيرامون«تجسم اعمال» بحث نموديم و از اين طريق به پرسش ياد شده پاسخ گفتيم، ولى چون بحث در آن جا كاملاً«جنبى» بود، اكنون به طرح آن به صورت كامل مى پردازيم:

مقصود از تجسم اعمال چيست؟

قبل از هر چيز لازم است حقيقت«تجسم اعمال» را تبيين نماييم، آنگاه دلايل و مدارك آن را مورد بررسى قرار دهيم:

مقصود از تجسم يا«تمثل» اين است كه آنچه را انسان در اين جهان انجام داده است در جهان ديگر به صورتى متناسب با آن جهان نمودار گردد.

و به عبارت ديگر: پاداشها و كيفرها، نعمتها و نقمتها، فرح و سرور،